Madrid · Τι να δεις

Κινηματογράφος Ντορέ

Cine Doré

Μια πρόσοψη με λευκές καμπύλες, παλιά γράμματα και μαρκίζα άλλης εποχής σε σταματά απότομα στη βόρεια πύλη του Λαβαπιές: είναι το Σινέ Ντορέ, το μοντερνιστικό κόσμημα της γειτονιάς και έδρα της Ισπανικής Ταινιοθήκης. Εδώ δεν θα δεις την τελευταία εμπορική πρεμιέρα, αλλά κλασικό σινεμά, βουβές ταινίες με πιάνο ζωντανά και αποκατεστημένες κόπιες, σε μια σχεδόν συμβολική τιμή. Είναι, μάλλον, η καλύτερη πολιτιστική σχέση ποιότητας-τιμής της Μαδρίτης και ένα από τα λίγα μοντερνιστικά κτίρια που επέζησαν σε μια πόλη που γκρέμισε πάρα πολλά όμορφα πράγματα.

Από το «παλάτι των πασατέμπων» στην Ταινιοθήκη

Το Ντορέ άνοιξε ως κινηματογράφος στις αρχές του 20ού αιώνα και πήρε τη σημερινή του πρόσοψη τη δεκαετία του είκοσι, έργο του αρχιτέκτονα Κρίσπουλο Μόρο Καμπέθα, σε εκείνον τον ύστερο μοντερνισμό με τις μαλακές και κομψές γραμμές που στη Μαδρίτη μόλις άφησε ίχνη. Μέσα διατηρεί αυθεντικά πλακάκια και βιτρό στον προθάλαμο, οπότε το θέαμα αρχίζει πριν καθίσεις.

Στα πρώτα του χρόνια ήταν ένας φθηνότατος κινηματογράφος της γειτονιάς, όπου ο κόσμος ερχόταν να περάσει το απόγευμα τρώγοντας πασατέμπο με τις χούφτες όσο έπαιζε η ταινία. Με το πάτωμα στρωμένο με φλούδες, κέρδισε το τρυφερό παρατσούκλι «το παλάτι των πασατέμπων». Η αντίθεση είναι απολαυστική: απέξω έμοιαζε με θέατρο υψηλών προδιαγραφών και μέσα είχε το πιο λαϊκό και θορυβώδες κοινό της Μαδρίτης.

Το 1963 έκλεισε ως εμπορικός κινηματογράφος και έμεινε χρόνια άδειος, μισοερειπωμένος, με την μπουλντόζα να τριγυρίζει πολύ κοντά του, όπως σε τόσα όμορφα κτίρια εκείνης της Μαδρίτης. Το έσωσε ο Δήμος, που το αγόρασε το 1982, και μετά από μια προσεγμένη αποκατάσταση ξανάνοιξε το 1989 ως η κύρια αίθουσα της Ισπανικής Ταινιοθήκης. Αυτό που βλέπεις σήμερα είναι ένας επιζών: θα μπορούσε να είχε καταλήξει πάρκινγκ.

Τι μπορείς να δεις (και με πόσα)

Η Ισπανική Ταινιοθήκη είναι το εθνικό κινηματογραφικό αρχείο, και το πρόγραμμά της στο Ντορέ είναι ένας συνεχής κύκλος από αναδρομικά αφιερώματα σε σκηνοθέτες, διεθνές κλασικό σινεμά, αποκαταστάσεις του ισπανικού κινηματογράφου και προβολές βουβών ταινιών με ζωντανή μουσική συνοδεία. Αλλάζει κάθε εβδομάδα και δημοσιεύεται σε ένα μηνιαίο πρόγραμμα που μπορείς να πάρεις από το ίδιο το ταμείο.

Η τιμή είναι σχεδόν η ίδια εδώ και χρόνια και κινείται γύρω στα 3 € το μεμονωμένο εισιτήριο, με κάρτες πολλών προβολών ακόμη φθηνότερες. Δεν υπάρχουν ποπκόρν ούτε διαφημίσεις: οι ταινίες αρχίζουν στην ακριβή ώρα και προβάλλονται στην πρωτότυπη γλώσσα με υπότιτλους. Για έναν σινεφίλ είναι τόπος προσκυνήματος· για κάθε ταξιδιώτη, ένα ασυναγώνιστο σχέδιο για ένα βροχερό απόγευμα.

Το κτίριο έχει επιπλέον ένα βιβλιοπωλείο ειδικευμένο στον κινηματογράφο και ένα καφέ με ταράτσα που το καλοκαίρι λειτουργεί ως υπαίθρια αίθουσα, με νυχτερινές προβολές στο δώμα. Αυτή η καλοκαιρινή ταράτσα είναι ένα από τα μυστικά που οι Μαδριλένοι αργούν χρόνια να ανακαλύψουν.

Μη χάσεις

Η μοντερνιστική πρόσοψη

Λευκές καμπύλες, γράμματα εποχής και μαρκίζα: από τα λίγα μοντερνιστικά που επιζούν στη Μαδρίτη.

Ο αυθεντικός προθάλαμος

Πλακάκια και βιτρό της δεκαετίας του είκοσι, που σχεδόν κανείς δεν σταματά να κοιτάξει πριν μπει στην αίθουσα.

Το βουβό σινεμά με πιάνο ζωντανά

Ένα από τα σήματα κατατεθέντα της Ταινιοθήκης: προβολές με μουσική που παίζεται μέσα στην αίθουσα.

Η καλοκαιρινή ταράτσα

Υπαίθριο σινεμά στο δώμα, ένα από τα πιο καλά κρυμμένα νυχτερινά σχέδια του κέντρου.

Πώς ταιριάζει στη βόλτα σου στο Λαβαπιές

Το Ντορέ σημαδεύει το βόρειο όριο του Λαβαπιές, ένα βήμα από την πλατεία του Αντόν Μαρτίν και την αγορά της. Από εδώ, ολόκληρη η γειτονιά κατηφορίζει: σε τρία λεπτά φτάνεις στην Οδό Αργουμόσα με τα τραπεζάκια της· σε δέκα, στην Πλατεία του Λαβαπιές· και συνεχίζοντας προς τα νότια, στην Αγορά του Σαν Φερνάντο, στη Λα Ταμπακαλέρα και στη Λα Κάσα Ενθενδίδα.

Είναι επίσης πολύ κοντά στον Δρόμο της Τέχνης: το Μουσείο Ρέινα Σοφία απέχει επτά λεπτά με τα πόδια, οπότε μπορείς να συνδυάσεις ένα πρωινό με τη «Γκουέρνικα» και ένα απόγευμα με κλασικό σινεμά χωρίς να πάρεις μετρό. Ένας πολύ μαδριλένικος συνδυασμός, άλλωστε.

Δες το πρόγραμμα πριν πας, γιατί υπάρχουν προβολές το μεσημέρι, νωρίς το απόγευμα και το βράδυ, και οι καλές εξαντλούνται. Και αν θέλεις το πλαίσιο της γειτονιάς —τις κοράλας, τις εργάτριες του καπνεργοστασίου, την προέλευση του ονόματος Λαβαπιές—, η διαδρομή «Lavapiés: η πολυπολιτισμική Μαδρίτη» του Viavoy ξεκινά ακριβώς από αυτή την πόρτα και κατεβαίνει από εδώ με μια ντόπια ξεναγό στο αυτί σου.

Συχνές ερωτήσεις

Γιατί τον έλεγαν «το παλάτι των ηλιόσπορων»;

Επειδή τα πρώτα του χρόνια ήταν ένας φθηνότατος κινηματογράφος της γειτονιάς, και ο κόσμος ερχόταν να περάσει το απόγευμα τρώγοντας ηλιόσπορους με τις χούφτες κατά τη διάρκεια της ταινίας. Με το πάτωμα στρωμένο φλούδες, κέρδισε το τρυφερό παρατσούκλι «το παλάτι των ηλιόσπορων». Μου αρέσει πολύ η αντίθεση: απέξω έμοιαζε με θέατρο υψηλού επιπέδου, και από μέσα είχες το πιο γνήσιο και θορυβώδες κοινό της Μαδρίτης να ξεκαρδίζεται στα γέλια. Καθαρό Λαβαπιές από το πρώτο λεπτό.

Παραλίγο να εξαφανιστεί;

Ναι, και στέκεται ακόμη σχεδόν από θαύμα. Έκλεισε ως εμπορικός κινηματογράφος το 1963 και έμεινε για χρόνια άδειος, μισοερειπωμένος, με την μπουλντόζα να τον τριγυρίζει πολύ κοντά, όπως τόσα όμορφα κτίρια εκείνης της Μαδρίτης. Τελικά τον έσωσε ο Δήμος, που τον αγόρασε το 1982· μετά από μια προσεκτική αναστήλωση, άνοιξε ξανά το 1989 ως η αίθουσα της Ταινιοθήκης. Άρα αυτό που βλέπεις είναι ένας επιζών: θα μπορούσε να είχε καταλήξει πάρκινγκ.

Ανακάλυψε την πόλη Madrid και άκουσέ την με τον δικό σου ρυθμό

Γύρισέ την με ντόπιους ξεναγούς, με τον δικό σου ρυθμό και χωρίς σύνδεση.

Εφαρμογή Viavoy

Άλλα μέρη στην πόλη Madrid

Λέσχη Καλών Τεχνών

Μονή Ντεσκάλθας Ρεάλες

Στρατώνας Μοντελεόν

Κτίριο Καρριόν

Κτίριο Τελεφόνικα

Μεγάλη Λίμνη