Salzillomuseum
Het hart van de Semana Santa van Murcia. Reken op ruim een uur, en trek speciaal wat tijd uit voor de Belén alleen.

De grootste beeldhouwer van de Spaanse barok heeft een eigen museum, een ronde kerk die als schrijn werd bedacht en een processie die elke Goede Vrijdag voor dag en dauw uitgaat.
🎧 In de route Salzillo, Jesús en Santa ClaraFrancisco Salzillo sneed in beschilderd hout de gezichten waartoe Murcia elke Goede Vrijdag bidt, en hij deed dat met een gevoel voor gebaar dat hem tot de drie of vier toppen van de Spaanse religieuze beeldhouwkunst maakt. Zijn werk is nog altijd in de stad, in het gebouw waarvoor het werd gemaakt, en het gaat nog altijd de straat op.
De kerk van Jesús, gebouwd tussen 1675 en 1696, is een van de heel weinige ronde kerken in Spanje. En die vorm is geen gril: rond het schip openen zich straalsgewijs geplaatste kapellen, als de spaken van een wiel, en in elk ervan rust een paso.
Met andere woorden: het hele gebouw werd bedacht als permanente vitrine voor de Semana Santa van de broederschap, de Goede Week. Normaal worden de pasos in opslagplaatsen bewaard; hier werd de architectuur in dienst van het ritueel gesteld, wat het geheel tot een studieobject maakt.
Uit deze deur vertrekt in de vroege uren van Goede Vrijdag de Procesión de los Salzillos, die van de nazarenos, de boetelingen in paarse tunieken: “los moraos”, de paarsen. Het is het belangrijkste moment van de stadskalender en het moment dat Murcia het best verklaart.
De route binnen voert je van de werkplaats van Salzillo en zijn Belén naar de pasos die de straat op gaan: het Gebed in de hof, de Gevangenneming, de Geseling, de Val, en die Nazareno met het kruis op zijn schouder en een blik die je door merg en been gaat.
Het hart van de Semana Santa van Murcia. Reken op ruim een uur, en trek speciaal wat tijd uit voor de Belén alleen.
Een ronde kerk uit 1675-1696, met straalsgewijs geplaatste kapellen waar elke paso rust. Hier vertrekken “los moraos” in de vroege uren van Goede Vrijdag.
Download de app en ontdek Murcia offline, wanneer je wilt. Loop de wandelroute Salzillo, Jesús en Santa Clara met een lokale gids in je oor.
Meer over Viavoy →Het belangrijkste stuk is “Het gebed in de hof”, uit 1754, met een engel die op het punt lijkt op te stijgen om een uitgeputte Christus te troosten. Velen beschouwen het als zijn meesterwerk, en je hoeft alleen naar de plooien van de mantel te kijken om te begrijpen waarom.
De Spaanse processiebeeldhouwkunst is een genre dat buiten het Iberisch Schiereiland nauwelijks bestaat: beelden van beschilderd hout, bedoeld om in beweging te worden gezien, 's nachts, bij kaarslicht en van onderaf. Dat bepaalt alles, van het gebaar tot de beschildering.
Salzillo hoort in die eerste rij naast Gregorio Fernández, Martínez Montañés en Alonso Cano, en hij is de enige van de vier wiens werk je bijna compleet in één gebouw in zijn eigen stad kunt zien.
En het technische detail dat alles verklaart: de pasos zijn hol, vanbinnen uitgehold met gelijmd doek. Zo wordt een enorme groep op de schouders door smalle straten gedragen zonder dat iemand zijn rug breekt. De constructie was vanaf het begin op het gebruik afgestemd.
Het andere juweel van het museum is de Belén, de kerststal: meer dan vijfhonderd piepkleine figuren die hij tussen 1776 en 1783 boetseerde voor een edelman uit de stad. Een hele wereld van herders, markten en huisjes in miniatuur, met elk gezichtje anders dan het vorige.
En daar zit het interessante: al vertelt hij de geboorte van Christus, Salzillo kleedde zijn herders als boeren uit het Murcia van de 18e eeuw en liet ze lopen door landschappen die aan de huerta doen denken, niet aan het Heilige Land.
Hij boetseerde de wereld die hij voor zich had. Daarom herken je kleding, ambachten en zelfs gezichten uit het Murcia van zijn tijd, en daarom werkt de Belén behalve als kunstwerk ook als etnografisch document van de eerste orde.
Je kunt een halfuur naar details zoeken en er duikt altijd een nieuw op. Veel mensen besteden er uiteindelijk meer tijd aan dan aan de grote pasos, en dat is een volkomen redelijke keuze.
De andere Salzillo van de stad, samen met die van zijn vader Nicolás, staat in de kerk van El Carmen, aan de overkant van de rivier: een Inmaculada, een Onbevlekte Ontvangenis, van Francisco en een Virgen del Carmen die aan Nicolás wordt toegeschreven, in 2008 canoniek gekroond.
Hier staan een Inmaculada van Francisco Salzillo, een Virgen del Carmen die aan zijn vader Nicolás wordt toegeschreven en de Cristo de la Sangre van Nicolás de Bussy, uit 1693.
Op dezelfde route: een islamitisch paleis uit de 13e eeuw onder een slotklooster van clarissen. Het verrassendste bezoek van de stad.
Een beeldhouwer uit Murcia uit de 18e eeuw, beschouwd als een van de grootste beeldsnijders van de Spaanse barok, op het niveau van Gregorio Fernández, Martínez Montañés en Alonso Cano. Hij specialiseerde zich in processiebeelden: houtsnijwerk van beschilderd hout, bedoeld om tijdens de Semana Santa uit te gaan. Murcia wijdt hem een heel museum.
Uit pure praktische noodzaak: veel figuren zijn vanbinnen uitgehold, met gelijmd doek en beschilderd hout, zodat ze zo weinig mogelijk wegen. Zo kan een enorme groep op de schouders door de smalle straten van de wijk worden gedragen zonder de costaleros, de dragers, te blesseren. Het is evenzeer processietechniek als beeldhouwkunst.
Omdat ze werd bedacht als een schrijn voor de pasos. Rond het ronde schip openen zich straalsgewijs geplaatste kapellen, als de spaken van een wiel, en in elk ervan rust een processiegroep. Het is een zeldzaam geval van architectuur die is ontworpen om één bepaald ritueel te dienen.
Dat Salzillo, al vertelt hij de geboorte van Christus, zijn herders kleedde als boeren uit het Murcia van de 18e eeuw en ze liet lopen door landschappen die aan de huerta doen denken, niet aan het Heilige Land. Het zijn meer dan vijfhonderd figuren, elk gezicht anders, en de Belén werkt behalve als kunstwerk ook als etnografisch document.
Voor de meesten “Het gebed in de hof”, uit 1754, met een engel die op het punt lijkt op te stijgen om een uitgeputte Christus te troosten. Je hoeft alleen naar de plooien van de mantel en de opstelling van de figuren te kijken om te begrijpen waarom. Het staat in het Salzillomuseum, op de Plaza de San Agustín.
De processie die in de vroege uren van Goede Vrijdag uit de kerk van Jesús vertrekt, met de nazarenos in paarse tunieken die ze in Murcia “los moraos” noemen, en die op de schouders de beelden dragen die de rest van het jaar in het museum rusten. Het is het belangrijkste moment van de stadskalender.
In de kerk van El Carmen, aan de overkant van de rivier, staan een Inmaculada van Francisco Salzillo en een Virgen del Carmen die aan zijn vader, Nicolás Salzillo, wordt toegeschreven, in 2008 canoniek gekroond. In dezelfde kerk staat bovendien de Cristo de la Sangre van Nicolás de Bussy, uit 1693, nog een indrukwekkend beeld.
Download Viavoy en wandel offline door Murcia, wanneer je wilt.

Lees verder



