Een reus van zeventig meter die op zijn rug in de bedding van de rivier ligt, met touwen aan de grond vastgebonden, en honderden kinderen die over zijn plooien klauteren. Het Parque Gulliver is geen beeld om naar te kijken: elke kreukel in de kleding, elke haarlok en elk lint dat hem vasthoudt is in werkelijkheid een helling, een glijbaan of een trap. Het werd in 1990 geopend en gebouwd door kunstenaars uit de wereld van de Fallas, met dezelfde technieken waarmee de monumenten worden opgebouwd die elk jaar in maart branden.
Jullie zijn de Lilliputters
De figuur stelt het moment voor waarop Gulliver in Lilliput wakker wordt, door duizenden piepkleine mensjes aan de grond vastgebonden. Het idee van het park is precies dat: dat de kinderen de rol van de Lilliputters spelen en zich miniatuurreuzen voelen op een lichaam dat hen in schaal vermenigvuldigt.
Het is een ongebruikelijke aanpak voor speeltoestellen, die de wereld meestal verkleinen tot de maat van het kind. Hier gebeurt het omgekeerde: de wereld wordt vergroot tot het kind piepklein wordt, en het spel bestaat erin hem te veroveren.
Het werd ontworpen door de architect Rafael Rivera samen met de Fallas-kunstenaar Manolo Martín en de illustrator Sento Llobell, en het werd gebouwd met de technieken van de Fallas-werkplaats: structuur, volume en afwerking in gegoten materialen. Het werd dus gemaakt net als een feestmonument, maar dan om te blijven staan.
Een boek dat niet voor kinderen was
Jonathan Swift publiceerde Gullivers reizen in 1726, en het was het tegenovergestelde van een kinderverhaal: een felle satire op de politici, de partijen, de absurde oorlogen en de wetenschappelijke pretenties van zijn tijd. De Lilliputters raken slaags over de vraag aan welk uiteinde je een ei moet beginnen te eten, en dat is een parodie op de godsdienstoorlogen.
Het boek werd een kinderklassieker door inkorting: alleen de eerste reis bleef over, de satire werd geschrapt en het beeld van de vastgebonden reus bleef behouden. Het is een van de opvallendste gevallen van een tekst voor volwassenen die door de kinderliteratuur werd opgeslokt.
Het park haalt, zonder dat het de bedoeling was, een deel van dat oorspronkelijke idee terug: relatieve schaal als manier om naar macht te kijken. Een kind van vier dat langs de baard van een reus omhoogklimt, doet zonder het te weten precies wat het boek deed.
Niet te missen
Zeventig meter glijbaan
Elke plooi, elke haarlok en elk touw is een helling, een trap of een glijbaan. Niets is voor de sier.
Gebouwd door Fallas-kunstenaars
Dezelfde technieken waarmee de monumenten worden opgebouwd die in maart branden, maar dan om te blijven staan.
Het boek was een politieke satire
Swift schreef het in 1726 tegen de politici en de absurde oorlogen. Het kinderboek kwam later.
Gratis en zonder reservering
Met een beperkt aantal bezoekers op drukke uren en in de zomer dicht tussen de middag, omdat het oppervlak gloeit.
Hoe het in je bezoek aan Valencia past
Het ligt in het stuk van de Jardín del Turia dat het dichtst bij de Stad van Kunst ligt, op tien minuten lopen van het Palau de la Música en op vijftien van het Palau de les Arts.
De toegang is gratis en je hoeft niet te reserveren, al is het bedoeld voor kinderen en wordt het aantal bezoekers op drukke uren beperkt. Volwassenen mogen mee naar binnen als begeleider; zonder kind van de glijbanen gaan wordt met mate getolereerd en eindigt meestal met geschaafde ellebogen.
De openingstijden zijn beperkt en wisselen met het seizoen: in de zomer gaat het tussen de middag dicht vanwege de hitte, omdat het oppervlak gloeiend heet wordt. Met kinderen is het beste plan vroeg in de ochtend te gaan en daarna door de bedding verder te lopen naar het Oceanogràfic, dat op twintig minuten ligt en overdekt is als de zon hard brandt.
Veelgestelde vragen
Wie was in staat zo'n reus te bouwen?
Hier zit het mooie: geen groot parkenbedrijf deed het, maar mensen van hier. Een architect en kunstenaars uit de wereld van de Fallas bedachten het, en bouwden het met dezelfde technieken waarmee de ninots worden gemaakt die elke maart verbranden: structuur, mallen en die sterke huid die duizenden klauterende kinderen zonder ophouden verdraagt. Daarom is Gulliver zo Valenciaans: hij is in de grond een falla die op een dag besloot niet te verbranden en bij ons te komen wonen.
Was het boek van Gulliver voor kinderen?
Nou nee, en dat verrast veel mensen. Jonathan Swift publiceerde het in 1726 en het was het tegenovergestelde van een kindersprookje: een woeste satire op de politici, de koningen en de absurde oorlogen van zijn tijd. De Lilliputters bijvoorbeeld doodden elkaar om te beslissen aan welke kant je een gekookt ei moest openen. Met de tijd bleef het hangen als avonturenverhaal, maar het werd met een heel slecht humeur geboren. Kijk naar hem, liggend, en bedenk al de sarcasme die hij van binnen draagt.
