Palma · Wat te zien

Teatro Principal

Het grote operahuis van Mallorca, met een geschiedenis waarin opera, vuur en bijgeloof door elkaar lopen: het werd in 1857 geopend en brandde zeven maanden later volledig af, in de nacht van 11 op 12 juni 1858, na de vijfde voorstelling van Verdi's Macbeth. Het stuk dat in het theater als vervloekt geldt en dat acteurs niet eens bij naam noemen.

Een brand met een draaiboek

Het ging open als Teatre de la Princesa, ter ere van Isabella II. Het werd verlicht met olielampen, wat in die tijd de standaard was en ook het grootste risico: theaterbranden waren in de 19e eeuw in heel Europa een plaag, juist door die combinatie van open vuur, hout en doeken.

Eén vonk was genoeg. Van het gebouw bleef alleen de stenen buitenschil over, en tot daar is het verhaal banaal. Wat het gedenkwaardig maakt, is het toeval: het brandde af tijdens een opvoering van Macbeth, de opera en het toneelstuk dat de theaterwereld als vervloekt beschouwt en dat veel acteurs in een zaal liever niet bij naam noemen.

Het werd herbouwd naar dezelfde plannen en met dezelfde decorateur, en ging in 1860 identiek weer open. In 1868, na de revolutie van La Gloriosa die Isabella II onttroonde, kreeg het de naam Teatro Principal, die het nog altijd draagt: de Spaanse theaters veranderden van naam op hetzelfde moment dat het regime veranderde.

De zaal, en het theater dat het ziekenhuis betaalde

De zaal is in Italiaanse stijl: een hoefijzervormige plattegrond met verschillende rijen vergulde loges boven elkaar, de formule die de Europese operahuizen sinds de 18e eeuw beheerst omdat ze tegelijk de akoestiek en de sociale zichtbaarheid optimaliseert. Ook hier kwam je om te zien en gezien te worden.

Het is nog altijd het grote theater van het eiland en elk seizoen biedt het onderdak aan de opera van Mallorca, naast toneel, dans en concerten. Het is een van die gebouwen die geen monument zijn geworden omdat ze nooit zijn opgehouden te werken.

Er is een gegeven dat veel zegt over hoe men in het Spanje van de 19e eeuw tegen het spektakel aankeek: het Principal erfde de band van de oude Casa de les Comèdies van Palma, die toebehoorde aan het Algemeen Ziekenhuis. Wat er aan de kassa binnenkwam, ging naar de zorg voor de zieken.

Naar de opera gaan was dus letterlijk liefdadigheid. Dat model – openbaar vermaak dat de armenzorg financierde – was in verschillende Spaanse steden gebruikelijk en verklaart waarom veel historische theaters afhingen van ziekenhuizen of broederschappen.

Niet te missen

Het brandde af tijdens Macbeth

Zeven maanden na de opening, in 1858. De opera die de theaterwereld als vervloekt beschouwt en niet bij naam noemt.

Identiek herbouwd

Dezelfde plannen, dezelfde decorateur, in 1860 weer open. Alleen de stenen buitenschil bleef overeind.

Nieuwe naam met het regime

Het was het Teatre de la Princesa, naar Isabella II. Na de revolutie van 1868 werd het het Teatro Principal.

De kassa betaalde het ziekenhuis

Het erfde de band van de Casa de les Comèdies: de opbrengst ging naar het Algemeen Ziekenhuis.

Hoe het past in je bezoek aan Palma

Het staat aan de Plaça Weyler, naast het Gran Hotel en op een steenworp van de Plaza del Mercado. De gevel, strenger en met zuilen, contrasteert bewust met het feestelijke modernisme van de buren.

Het interieur is te bezoeken met rondleidingen op vaste tijden, en dat is de enige manier om de zaal te zien als je niet naar een voorstelling gaat. Bekijk het programma: samenvallen met een voorstelling is altijd de betere keus.

Vanaf hier loop je via La Rambla omhoog naar de Plaza Mayor, of omlaag naar de Born. Het is een handig knooppunt tussen de modernistische zone en de oude binnenstad.

Veelgestelde vragen

Wist je dat dit theater het ziekenhuis betaalde?

Het Principal erfde de band van de oude Casa de les Comèdies van Palma, dat toebehoorde aan het Algemeen Ziekenhuis: wat aan de kassa werd opgehaald ging naar de zorg voor de zieken. Naar de opera gaan was letterlijk aan liefdadigheid doen.

Ontdek Palma en luister in je eigen tempo

Teatro Principal maakt deel uit van onze tour El Born, de Lonja en het modernistische Palma.

Viavoy-app

Andere plekken in Palma

Stadhuis van Palma

Arabische baden

Basiliek van Sant Francesc

Can Forteza Rey

Can Oleza

Can Vivot