Madrid · Wat te zien

Teatro Real

Ga er recht voor staan en let op de vreemde, onregelmatige vorm, bijna als een schip dat tussen twee pleinen is vastgeklemd. Het Teatro Real heeft twee gezichten: een naar de Plaza de Isabel II en een ander, veel plechtiger, naar het Koninklijk Paleis. Het moest worden ingepast op een duivels terrein vol ondergrondse beken die het bijna te gronde richtten. In 1850 door Isabella II ingehuldigd, in 1925 gesloten wegens bouwvalligheid en pas in 1997 als operahuis heropend, is het de belangrijkste muziekinstelling van Spanje en een van de technisch meest geavanceerde podia van Europa.

Een theater met twee eeuwen tegenslagen

De bouw begon in 1818 en sleepte zich drie decennia voort door geldgebrek en wijzigingen in het ontwerp. Op 19 november 1850 ging het eindelijk open, en die datum was geen toeval: het was de naamdag van koningin Isabella II, de feestdag van de heilige Elisabeth. De opening was groots, met “La favorita” van Donizetti, dat toen heel Europa veroverde, en het hele hof kwam die avond zijn nieuwe stoelen inwijden.

Vanaf het begin was het de grote tempel van de opera in Madrid, de plek waar het hof en de hogere kringen kwamen om te zien en gezien te worden, en op het podium stonden de grootste stemmen ter wereld. Maar zijn geschiedenis is bewogen: de ondergrond van deze buurt zit vol water en oude beken, en het gebouw raakte in de loop der jaren zo gescheurd dat het in 1925 werd gesloten wegens bouwvalligheid.

Decennialang werd er geen opera opgevoerd, al stond het niet leeg: het diende als opslagplaats, als concertzaal en zelfs voor officiële plechtigheden. Het gebouw dat nu het grote theater van de hoofdstad is, bracht een groot deel van de 20e eeuw door zonder dat er binnen ook maar één opera klonk. Toen het eindelijk herrees, in 1997, na een peperdure en eindeloze verbouwing, deed het dat met een van de technisch meest complexe en geavanceerde toneelhuizen van Europa.

Wat je ziet tijdens het bezoek

Het Teatro Real biedt rondleidingen langs de grote zaal, de foyer, de staatsiezalen en – wat het meest indruk maakt – het toneelhuis: een machinerie van beweegbare platforms, een toneelzolder en ondergrondse verdiepingen waarmee complete decors in enkele minuten kunnen worden opgebouwd en afgebroken. Het is het deel dat zelfs wie niets met opera heeft verrast.

De zaal heeft de vorm van een hoefijzer, met vijf lagen loges en bijna 1.700 plaatsen. Vanuit de koninklijke loge, die bij sommige rondleidingen wordt bezocht, begrijp je in één klap waarvoor dit gebouw werd neergezet: opdat het hof zou zien en gezien worden.

De rondleidingen kosten rond de 10-16 euro, afhankelijk van het type, duren tussen 50 minuten en een uur en een kwartier en vinden 's ochtends plaats, als er geen repetities zijn. En een optie die veel mensen niet kennen: operakaartjes kunnen veel goedkoper zijn dan je denkt – er zijn hooggelegen plaatsen en plaatsen met beperkt zicht met prijzen die een flink stuk onder de 30 euro beginnen –, dus een echte voorstelling bijwonen is toegankelijker dan men denkt.

Buiten het gebouw ligt nog een verborgen schat. Onder de Plaza de Isabel II kwamen bij het graven van de metro en de parkeergarages de resten tevoorschijn van de 17e-eeuwse fontein en het washuis van de Caños del Peral, waar de vrouwen van Madrid water kwamen halen en de was kwamen doen. Een deel van die resten is bewaard en zichtbaar in het metrostation Ópera zelf: je kunt naar beneden gaan, de trein nemen en onderweg een stukje Madrid uit de Spaanse Gouden Eeuw zien, ingeklemd tussen de perrons.

Niet te missen

Het toneelhuis

Een van de modernste van Europa: beweegbare platforms, een toneelzolder en ondergrondse verdiepingen om decors in enkele minuten te wisselen.

De hoefijzervormige zaal

Vijf lagen loges en bijna 1.700 plaatsen, met de koninklijke loge op de ereplaats.

De Caños del Peral

Resten van de 17e-eeuwse fontein en het washuis, bewaard in het metrostation Ópera.

De betaalbare kaartjes

Hooggelegen plaatsen en plaatsen met beperkt zicht voor een flink stuk minder dan 30 euro: hier een opera zien is toegankelijker dan het lijkt.

Hoe het past in je bezoek aan Madrid

Het theater staat precies in het midden van het monumentale Madrid. Erachter opent zich de Plaza de Oriente, met de beelden van Visigotische koningen en de Filips IV te paard; verderop het Koninklijk Paleis en de Almudenakathedraal. Ervoor brengt de calle Arenal je in tien minuten naar de Puerta del Sol.

Op twee minuten naar het zuidwesten ligt de Plaza de Ramales, een onopvallend pleintje waar de kerk van San Juan Bautista stond, waarin Velázquez in 1660 werd begraven en waarvan het graf nooit met zekerheid is teruggevonden. Het is heel goed mogelijk dat de resten van de schilder nog onder de kinderkopjes liggen. En op nog eens twee minuten ligt het Convento de las Descalzas Reales, het meest onderschatte bezoek van het centrum.

De route “Historisch en Koninklijk Madrid” van Viavoy omvat het bezoek aan het interieur van het Teatro Real, verteld door een lokale gids, samen met de Descalzas, het Koninklijk Paleis en de Almudena, en eindigt op de Plaza Mayor.

Veelgestelde vragen

Waarmee ging het theater open?

Het werd ingewijd op 19 november 1850, en niet toevallig: het was de naamdag van koningin Isabella II, de dag van de heilige Elisabeth. Het opende groots met een Italiaanse opera, “La favorita” van Donizetti, die toen heel Europa veroverde. Het hele hof kwam die avond om de stoelen in te wijden, met eindelijk de muziek die onder deze gewelven klonk.

Ontdek Madrid en luister in je eigen tempo

Teatro Real maakt deel uit van onze tour Historisch en Koninklijk Madrid (de Habsburgen).

Viavoy-app

Andere plekken in Madrid

Templo de Debod

Banco de España

Calle de Argumosa

Almudena-kathedraal

Cine Doré

Círculo de Bellas Artes