Een paleis met een strenge uitstraling en meer geschiedenis binnen dan veel monumenten met een rij voor de deur. Don Alonso Pérez de Vivero, rekenmeester van koning Johan II, liet het rond 1440 bouwen, en het lijkt een gebouw als zovele… tot je hoort dat de Katholieke Koningen in de Sala Rica ervan in het geheim trouwden.
De Sala Rica, 19 oktober 1469
Dat huwelijk was echt clandestien: zonder geldige pauselijke dispensatie, met een vervalste bul om de verwantschap te omzeilen, tegen koning Hendrik IV en tegen een groot deel van de Castiliaanse adel in.
Isabella en Ferdinand waren neef en nicht, en zonder toestemming van de paus was het huwelijk ongeldig. De echte dispensatie kwam pas in 1471, toen Sixtus IV haar eindelijk verleende na tussenkomst van zijn legaat Rodrigo Borgia, de latere Alexander VI.
Ferdinand trok bijna incognito door Castilië en deed zich voor als een eenvoudige muilezeldrijver in zijn eigen gevolg, want als hij was herkend, had het heel slecht kunnen aflopen.
Dat in allerijl in elkaar gezette huwelijk was het zaadje van wat we later Spanje zouden noemen. De vereniging van twee kronen die de wereld zou veranderen, werd tussen deze muren in stilte bezegeld.
Van paleis naar gerechtshof en archief
De bouwheer kwam aan een verschrikkelijk einde: in 1453 werd Alonso Pérez de Vivero vermoord door hem van een toren te gooien. De misdaad werd don Álvaro de Luna aangewreven, de gunsteling van koning Johan II, en dat was de druppel die zijn val inluidde.
Kort daarna werd hij gearresteerd en in het openbaar onthoofd op de Plaza Mayor van Valladolid. De machtigste man van Castilië eindigde op het schavot, een paar meter hiervandaan.
Na verloop van tijd huisde in het paleis de Real Chancillería, het grote gerechtshof van het koninkrijk ten noorden van de Taag, met rechtsmacht over half het land en kilometers aan opgestapelde processen.
Vandaag bewaart het het Provinciaal Historisch Archief: duizenden processen en levens die papier zijn geworden. Het is een gebouw dat nooit is opgehouden het koninkrijk op de een of andere manier te besturen.
Niet te missen
Gebouwd rond 1440
Door don Alonso Pérez de Vivero, rekenmeester van koning Johan II.
In de Sala Rica trouwden Isabella en Ferdinand
Op 19 oktober 1469, in het geheim en met een vervalste bul.
De eigenaar werd in 1453 vermoord
Van een toren gegooid. Het schandaal versnelde de val van don Álvaro de Luna.
Daarna werd het de Real Chancillería
Het grote gerechtshof van het koninkrijk ten noorden van de Taag. Vandaag bewaart het het Provinciaal Historisch Archief.
Hoe het in je bezoek aan Valladolid past
Het ligt in de oude binnenstad, op een paar minuten van de Plaza Mayor en op de route naar de kathedraal en de universiteit.
De stop duurt tien minuten, van buiten. Het is een archief in gebruik: ga na of je de Sala Rica in kunt, want dat is wat een bezoek binnen de moeite waard maakt.
Combineer het met Santa María la Antigua en de Angustias, die op een steenworp liggen.
Veelgestelde vragen
Hoe kwam Fernando bij die zo geheime bruiloft?
Op de meest filmische manier die je je kunt voorstellen: vermomd. Fernando trok Castilië door bijna incognito, zich voordoend als een bediende, een eenvoudige muilezeljongen uit zijn eigen gevolg, opdat niemand hem zou herkennen. Aragón en Castilië zaten vol vijanden van dat huwelijk, en als ze hem betrapten, kon het hem duur komen te staan. Stel je hem voor aankomend in Valladolid, doodsbang en half bevroren, om stiekem te trouwen met een prinses die hij nauwelijks kende. En daaruit kwam een land voort.
Wie bouwde het paleis en wat werd er van hem?
Don Alonso Pérez de Vivero, de rekenmeester van de koning, die een fortuin vergaarde… en een verschrikkelijk einde. In 1453 vermoordden ze hem door hem van boven uit een toren te gooien. De misdaad werd de machtigste man van het koninkrijk in de schoenen geschoven, don Álvaro de Luna, de gunsteling van koning Johan II, en die dood was de druppel: enkele maanden later werd Álvaro de Luna onthoofd in Valladolid. Een paleis dat een glorieuze bruiloft zou zien, werd gebouwd door een man met een zeer zwart lot.
En het probleem met de paus?
Dat Isabella en Fernando neven en nichten waren, bloedverwanten, en zonder toestemming van de paus was dat huwelijk niet geldig. De lapmiddel werd pas echt rechtgezet in 1471, toen paus Sixtus IV eindelijk de authentieke dispensatie verleende, door toedoen van zijn legaat Rodrigo Borgia, die met de tijd paus Alexander VI zou worden. Zo ingewikkeld begon het huwelijk dat Spanje verenigde.
