Nehre doğru inen ağaçlı caddeler boyunca, jakarandaların arasından başka bir kıtadan getirilmiş gibi görünen binalar belirir: bir Kreol çiftlik evi, İnka motifli bir cephe, sömürge tarzı küçük bir saray. Bunlar davetli ülkelerin 1929 İbero-Amerikan Fuarı için diktiği pavyonlardır. Birkaç ay dayanmaları için yapıldılar ve neredeyse bir yüzyıl sonra hâlâ buradalar; konsolosluklara, fakültelere ve müzelere dönüştüler. Aralarında yürümek, on beş dakikada Amerika'nın yarısını dolaşmaktır.
Kalıcı olan geçici
İbero-Amerikan Fuarı İspanya'yı eski sömürgeleriyle bir araya getirmek istiyordu ve her davetli ülke kendini tanıtmak için kendi pavyonunu inşa etti. Ulusal, bölgesel ve tematik pavyonlar arasında, parka ve çevredeki caddelere dağılmış yüzü aşkın bina oldu.
Çoğu geçici mimari, neredeyse dekor olarak düşünülmüştü. Ama beğenildiler ve birkaç ülke onları sökmek yerine şehre devretmeyi ya da diplomatik merkez olarak tutmayı seçti. Sevilla geçici olacak olanı kalıcı kıldı ve bugün bu karar bütün bu bölgenin manzarasını belirler.
Ekonomik açıdan Fuar bir felaketti. Mayıs 1929'da ölçüsüz bir lüksle açıldı ve aynı yılın ekiminde New York borsa çöküşü patlak verdi. Şehir onlarca yıl borç içinde kaldı. Karşılığında parkı, Plaza de España'yı, Plaza de América'yı ve bu pavyonları elinde tuttu: muhtemelen tarihinin en kötü mali işlemi ve en iyi kentsel yatırımı.
Hangilerini aramalı
Manuel Piqueras Cotolí'nin eseri olan Peru Pavyonu, sömürge Barokunu İnka motifleriyle harmanlar ve en iyi korunanlardandır. Bugün müzesi ve planetaryumuyla CSIC'nin (İspanya Ulusal Araştırma Konseyi) Casa de la Ciencia'sını barındırır: içine girilebilir ve çocuklarla seyahat ediyorsan en çok karşılığını veren ziyaretlerden biridir.
Martín Noel'in yaptığı Arjantin Pavyonu ilk bitirilendir ve avlusu ve kulesiyle bir Kreol çiftlik evi havası taşır. Şili, Kolombiya, Guatemala, Meksika ve Uruguay pavyonları da hâlâ ayaktadır ve bugün üniversite fakülteleri, konsolosluklar ve askerî birimler tarafından kullanılır.
İlkbaharda bütün bunlar çiçek açmış jakarandaların altında olur: nisan ve mayısın birkaç haftası boyunca caddeler, zemin de dahil, mora bürünür. Sevilla'nın en güzel manzaralarından biridir ve çok kısa sürer, denk gelirsen bunun tadını çıkar.
Kaçırılmayacaklar
Peru Pavyonu
İnka motifli sömürge Barokunun eseri. Bugün CSIC'nin Casa de la Ciencia'sı; planetaryumlu ve ziyarete açık.
Arjantin Pavyonu
İlk bitirilen; avlusu ve kulesiyle Kreol çiftlik evi havasında.
Birkaç ay için yapıldı
Geçici mimariydiler. Şehir onları tutmaya karar verdi ve bugün konsolosluk ve fakülteler.
Nisan jakarandaları
Caddelerde ve zeminde birkaç haftalık mor. Kısa sürer ve unutulmaz.
Sevilla gezine nasıl uyar
Pavyonlar Parque de María Luisa'yı çevreleyen caddelere, özellikle Plaza de América ile nehir arasına dağılmıştır. Doğal yürüyüş rotası meydandan güneye inmek, sonra Guadalquivir'e doğru dönmektir.
Kullanımda oldukları için neredeyse hiçbirinin içi gezilmez, dolayısıyla bu bir dış mimari yürüyüşüdür. Açık istisna Casa de la Ciencia'sıyla Peru Pavyonu'dur, daha az ölçüde de açık kapı günlerinde ara sıra kapılarını açan bazıları.
Rotanın sonunda, nehrin yanında, parkı ve bir bakıma bütün hikâyeyi kapatan Elcano Anıtı vardır: dünyanın çevresini ilk kez dolaşan gemiler Guadalquivir'in bu noktasından yola çıktı.
Sık sorulan sorular
Peki o Fuar Sevilla'ya nasıl yaradı?
Ekonomik olarak, kötü demeyelim de şöyle böyle. Fuar mayıs 1929'da muazzam bir lüksle açıldı... ve aynı yılın ekiminde New York Borsası'nın çöküşü patlak verdi ve bütün dünya krize gömüldü. Fuar bir servete mal olmuştu ve şehri yıllarca borç içinde bıraktı. Ama iyi tarafından bak: o borçların karşılığında Sevilla bu parkı, Plaza de España'yı ve bu pavyonları elinde tuttu. Bazen en iyi miraslar kötü bir işten doğar.
