Zamek La Luz
Najstarsza twierdza na Wyspach Kanaryjskich, z 1494 roku. W 1595 roku odparła Drake'a. Dziś mieści fundację rzeźbiarza Martína Chirino, który urodził się w tej dzielnicy.

W 1883 roku ruszyła budowa portu Puerto de la Luz i w dwadzieścia lat miasto zmieniło się od stóp do głów. Wyszło z tego prawie wszystko: turystyka, secesyjne fasady, a nawet piłka.
🎧 Na trasie Santa Catalina, port i Castillo de la LuzPrawie wszystko, co dziś określa Las Palmas – otwarty charakter, mieszanka ludzi, secesyjne fasady dzielnicy Triana, najstarszy hotel na Wyspach Kanaryjskich, a nawet zamiłowanie do piłki nożnej – bierze się z politycznej decyzji podjętej w Madrycie pod koniec XIX wieku. Oto historia o tym, jak port wymyślił miasto na nowo.
Przez stulecia była tu tylko zatoka Las Isletas, naturalne kotwicowisko, w którym statki chroniły się w osłonie skały. Na całym wybrzeżu było to jedyne miejsce, gdzie mogły się schować przed wiatrem i morzem.
Do jego obrony wzniesiono Zamek La Luz, najstarszą twierdzę na Wyspach Kanaryjskich: najpierw drewniany fort w 1478 roku, kiedy Juan Rejón wylądował, by rozpocząć podbój, a na nim kamienną wieżę w 1494 roku.
I rzeczywiście miała co robić. W 1595 roku odparła angielską eskadrę Drake'a i Hawkinsa, a to zwycięstwo, które lud przypisał Matce Bożej Światła (Virgen de la Luz), dało jej nazwę. Cztery lata później szczęście już nie dopisało: w 1599 roku holenderska flota Van der Doesa zajęła miasto, złupiła je i podpaliła.
Szczegół, którego prawie nikt nie zauważa, jest taki, że ta wieża broniła brzegu morza, a dziś morze jest od niej daleko: to właśnie port, odbierając wodzie ląd, zostawił stary zamek w głębi lądu.
Najstarsza twierdza na Wyspach Kanaryjskich, z 1494 roku. W 1595 roku odparła Drake'a. Dziś mieści fundację rzeźbiarza Martína Chirino, który urodził się w tej dzielnicy.
Budowę rozpoczęto w 1883 roku, a zakończono w 1903. Port zrobił z miasta jedną z wielkich stacji węglowych Atlantyku.
Pobierz aplikację i odkrywaj Las Palmas offline, kiedy chcesz. Przejdź trasę Santa Catalina, port i Castillo de la Luz z lokalnym przewodnikiem w słuchawkach.
Dowiedz się więcej o Viavoy →Skok przyszedł dzięki dwóm braciom z Gran Canarii: Fernandowi de León y Castillo, ministrowi, i jego bratu Juanowi, inżynierowi. Fernando pociągał za polityczne sznurki w Madrycie, a Juan zaprojektował budowę, i razem przekonali państwo, by wznieść tu wielki port schronienia.
Prace ruszyły w 1883 roku, wykonała je brytyjska firma Swanston, a za ukończone uznano je w 1903 roku. Braciom dobrze się powiodło: Fernando przez wiele lat był ambasadorem Hiszpanii w Paryżu, a Korona nadała mu tytuł markiza Muni za wynegocjowanie z Francją granic Gwinei Hiszpańskiej.
Od tego momentu zmiana była gwałtowna. Las Palmas stało się jedną z wielkich stacji węglowych Atlantyku: parowce z pół świata zatrzymywały się tu, by uzupełnić paliwo przed przepłynięciem oceanu.
Razem z nimi przybyły brytyjskie kompanie, konsulowie, banki i lawina ludzi ze wszystkich stron. Zamiłowanie tego miasta do piłki nożnej przywieźli właśnie Anglicy od węgla, tak jak stało się w Huelvie, w Bilbao i w Vigo.
A turystyka przyszła wcześniej, niż się zakłada: pierwsi wiktoriańscy podróżnicy, zamożni ludzie, którzy przyjeżdżali spędzić tu zimę, uciekając przed chłodem i kaszlem. Żeby ich ugościć, w 1890 roku otwarto Hotel Santa Catalina, najstarszy wciąż działający hotel na Wyspach Kanaryjskich.
Drugim wielkim interesem były banany. Museo Elder zajmuje dziś dawny magazyn brytyjskiego przedsiębiorstwa żeglugowego Elder Dempster Lines, założonego w 1878 roku i obecnego tu od 1884, które ładowało kanaryjskie owoce na statki płynące do Wielkiej Brytanii.
Pomysł miał angielski przedsiębiorca Sir Alfred Jones, który z Liverpoolu kierował tymi liniami żeglugowymi: zapełniać kanaryjskimi bananami ładownie statków, które i tak przypływały tu po węgiel. W północnej Europie banan był luksusem niemal egzotycznym.
Przed bananem była inna niezwykła monokultura: koszenila, owad żyjący na opuncjach, z którego pozyskiwano bardzo drogi czerwony barwnik, wysoko ceniony w XIX-wiecznej Europie. Kiedy barwniki chemiczne ją pogrążyły, jej miejsce zajęły banan i pomidor.
Za te pieniądze wzniesiono secesyjne fasady przy Calle Mayor de Triana i wille w Ciudad Jardín, gdzie osiedliło się mieszczaństwo związane z portem. Bez portu nie byłoby ani jednego, ani drugiego.
Został też park Santa Catalina, który narodził się razem z nabrzeżem w latach osiemdziesiątych XIX wieku i wciąż jest miejscem, w którym miasto się miesza, dziś przy okazji karnawału i festiwalu WOMAD, a nie marynarzy pod wszystkimi banderami.
Magazyn bananów brytyjskiego przedsiębiorstwa żeglugowego Elder Dempster, w 1999 roku zamieniony w muzeum nauki, w którym wszystkiego można dotknąć. Idealne na wizytę z dziećmi.
Otwarty w styczniu 1890 roku za angielskie pieniądze, żeby ugościć europejskich „invernantes”, czyli zimowiczów. Najstarszy wciąż działający hotel na Wyspach Kanaryjskich.
Prace ruszyły w 1883 roku, a za ukończone uznano je w 1903. Politycznie wsparł je Fernando de León y Castillo, minister z Gran Canarii, jego brat Juan zaprojektował je jako inżynier, a wykonała je brytyjska firma Swanston. W dwadzieścia lat miasto zmieniło się od stóp do głów.
Portem, w którym parowce uzupełniały zapas węgla przed przepłynięciem oceanu. Las Palmas stało się jedną z największych takich stacji na Atlantyku, a z tymi statkami przybyły brytyjskie kompanie, konsulowie, banki i lawina ludzi ze wszystkich stron, która nadała miastu kosmopolityczny charakter.
Tak, i nie jest to odosobniony przypadek: to samo stało się w Huelvie, Bilbao i Vigo, wszystkich miastach portowych z brytyjską obecnością związaną z XIX-wiecznym handlem. Angielscy robotnicy i marynarze grali na nabrzeżach, a zamiłowanie do gry chwyciło wśród miejscowych.
Bo morze od niego odeszło. Wieża, wzniesiona w 1494 roku, broniła brzegu zatoki Las Isletas, ale budowa portu i kolejne nasypy odebrały wodzie tyle terenu, że dziś twierdza tkwi wciśnięta między ulice. To bardzo obrazowy przykład tego, jak bardzo miasto urosło kosztem morza.
To była niezwykła i bardzo dochodowa monokultura: koszenila to owad żyjący na opuncjach, z którego pozyskiwano bardzo drogi czerwony barwnik, wysoko ceniony w Europie XIX wieku. Kiedy barwniki chemiczne ją pogrążyły, jej miejsce zajęły banan i pomidor. Za te pieniądze wzniesiono secesyjne fasady dzielnicy Triana.
Bo rosły tu znakomicie, a w północnej Europie były luksusem niemal egzotycznym. Kluczową postacią był angielski przedsiębiorca Sir Alfred Jones, który z Liverpoolu kierował liniami żeglugowymi i wpadł na pomysł, by zapełniać bananami ładownie statków, które i tak przypływały tu po węgiel. Jego magazyn to dziś Museo Elder.
Castillo de la Luz, w którym mieści się dziś fundacja rzeźbiarza Martína Chirino; Museo Elder, w dawnym magazynie bananów, zamienione w interaktywne muzeum nauki; park Santa Catalina, który narodził się razem z nabrzeżem; i Hotel Santa Catalina, otwarty w 1890 roku dla pierwszych angielskich turystów.
Pobierz Viavoy i zwiedzaj Las Palmas offline, kiedy chcesz.

Czytaj dalej



