Barcelona · Wat te zien

Port Vell

Stil groen water, wiegende masten, de geur van zout en dat licht dat weerkaatst en alles bleekt. De Port Vell is de deur waardoor Barcelona eeuwenlang naar de Middellandse Zee keek, en ook het beste voorbeeld van de transformatie die de stad zichzelf voor 1992 oplegde: waar je nu wandelt, stonden pakhuizen, lagen spoorrails en liep een stadssnelweg die het centrum van de zee scheidde.

Een stad die met de rug naar het water leefde

Het klinkt vreemd, maar het is letterlijk zo: een groot deel van de 20e eeuw kon iemand uit het centrum van Barcelona niet al wandelend de zee bereiken. Tussen de stad en het water lag een barrière van goederenkades, opslagplaatsen, werkplaatsen en een spoorlijn, en de kustrand was een afgesloten industriegebied.

Nog eerder, tweehonderd jaar geleden, was dit niet eens een haven in de moderne zin: er waren moerassen, modderstranden en vissershutten. Alle grond waar je hier over loopt, werd in de 18e, 19e en 20e eeuw met opeenvolgende ophogingen op de zee gewonnen.

De kades werden genoemd naar hun lading: de Moll de la Fusta is de houtkade, waar stammen en planken werden gelost; er was ook een kolenkade en een viskade. Elke kade had haar gilde, haar ritme en haar kenmerkende vuil, en die woordenschat heeft het verdwijnen van het vak overleefd.

De operatie van 1992

De Olympische Spelen waren het excuus voor een stedelijke verbouwing die al decennia op zich liet wachten: het verkeer ging onder de grond, de pakhuizen werden gesloopt, de boulevard werd geopend en de Rambla de Mar werd aangelegd, die golvende houten loopbrug die over het havenbekken gaat en opengaat om de boten door te laten.

Over het resultaat wordt getwist, met argumenten voor en tegen. De stad won een doorlopende openbare kustlijn van een paar kilometer, waar nu half Barcelona van leeft; de historische haven verloor bijna al haar havenkarakter, vervangen door een winkelcentrum, een aquarium en ligplaatsen voor grote jachten.

Wat wel overleefde, is het uitzicht. Vanaf de Moll de la Fusta, met je blik naar de overkant, heb je het beste zicht op de kustlijn: het Palau de Mar, de daken van de Barceloneta en, op de achtergrond, de Torre del Rellotge boven de vissershaven.

Niet te missen

De Moll de la Fusta

De houtkade. Elke kade droeg de naam van wat er werd gelost.

De Rambla de Mar

Golvende houten loopbrug die opengaat om de boten door te laten. Een rechtstreeks kind van 1992.

Dit was allemaal moeras

De grond waar je over loopt, werd in drie eeuwen met opeenvolgende ophogingen op de zee gewonnen.

De gotische Drassanes

Scheepswerven uit de 13e eeuw waar galeien werden gebouwd. Nu het Museu Marítim, en bijna leeg.

Hoe het past in je bezoek aan Barcelona

De Port Vell ligt aan het eind van La Rambla, naast het Mirador de Colom, en verbindt het historische centrum met de Barceloneta in een vlakke wandeling van vijftien minuten. Het is de naad tussen de twee helften van je bezoek.

Een opmerking over de golondrinas, de rondvaartboten die van de kade vertrekken: ze varen twee routes, een korte door de havenmond en een lange tot de Port Olímpic. De korte is goedkoop en is de enige manier om de stad vanaf het water te zien, zoals eeuwenlang wie er aankwam haar zag.

En het interessantste gebouw van de omgeving ligt niet aan het water maar ertegenover: de Drassanes Reials, de middeleeuwse scheepswerven uit de 13e eeuw, met gotische stenen hallen waar de galeien van de Kroon van Aragón werden gebouwd. Er zit het Museu Marítim in, en het is een van de indrukwekkendste en minst bezochte plekken van Barcelona.

Veelgestelde vragen

Waarom heet het Moll de la Fusta?

Fusta betekent hout in het Catalaans, en deze kade heet zo omdat hier de stammen en planken werden gelost die per schip aankwamen. Elke kade had zijn eigen vak: die van de kolen, die van de vis, die van het hout... Tientallen jaren was dit een drukte van kranen en dokwerkers, van de stad afgesloten door een snelweg vlak aan het water. Die werd iets meer dan dertig jaar geleden weggehaald, en pas toen konden wij inwoners van Barcelona weer dicht bij onze eigen zee komen.

En die zuil met het standbeeld daar achteraan?

Dat is het monument voor Columbus, geplant aan het einde van de Ramblas met uitzicht op de zee. Het werd eind negentiende eeuw opgericht om eraan te herinneren dat Columbus, terugkerend uit Amerika, in Barcelona aan land ging en door de Katholieke Koningen werd ontvangen. En hier komt de grap die wij hier maken: ze zeggen dat hij naar Amerika wijst, maar als je zijn vinger volgt, wijst hij eerder naar de Middellandse Zee, naar zijn geboortestad Genua. Laat ieder zijn conclusies trekken.

Ontdek Barcelona en luister in je eigen tempo

Port Vell maakt deel uit van onze tour La Barceloneta en de zee.

Viavoy-app

Andere plekken in Barcelona

Sant Pau del Camp

Santa Maria del Mar

Torre del Rellotge

Sagrada Família

Carrer de Montcada

Casa Vicens, het eerste huis van Gaudí