Κήποι, φοίνικες, ένα παλιό παρεκκλήσι και ένα μοντερνιστικό περίπτερο σαν από παραμύθι, με το πήγαινε-έλα της πόλης γύρω γύρω. Είναι η μεγάλη πράσινη πύλη του Λας Πάλμας, και το πιο σημαντικό που πρέπει να ξέρεις είναι τι πατάς: όλο αυτό το στέρεο έδαφος ήταν κάποτε θάλασσα.
Εδώ έφτανε ο Ατλαντικός
Ο ωκεανός έφτανε ακριβώς ως αυτό το σημείο. Εδώ ήταν η παλιά προβλήτα, η αποβάθρα όπου έδεναν τα πλοία και από όπου έφυγαν τόσοι άνθρωποι για την Αμερική ή για την ηπειρωτική Ισπανία. Η πόλη κέρδιζε σιγά σιγά έδαφος από τη θάλασσα με επιχωματώσεις και πάνω σε αυτή τη νέα γη φύτεψε αυτό το πάρκο.
Κλείσε τα μάτια για ένα δευτερόλεπτο και φαντάσου το πλατάγισμα του νερού και τα πανιά εκεί όπου τώρα υπάρχουν παγκάκια και ινδικές δάφνες. Είναι μια επέμβαση που το Λας Πάλμας έχει επαναλάβει ξανά και ξανά: μεγάλο μέρος από όσα πατάς δίπλα στο νερό είναι επιχωμάτωση των τελευταίων δύο αιώνων.
Από αυτή την παλιά αποβάθρα έφυγαν χιλιάδες νησιώτες με δύο προορισμούς χαραγμένους στη μνήμη κάθε κανάριας οικογένειας: πρώτα την Κούβα και ύστερα τη Βενεζουέλα. Πολλοί δεν γύρισαν· άλλοι επέστρεψαν με χρήματα και καινούργια προφορά, και αυτούς τους έλεγαν «ινδιάνος».
Το παρεκκλήσι, το περίπτερο και ο μπρούντζος
Το παρεκκλήσι του Σαν Τέλμο είναι το παλαιότερο κομμάτι του συνόλου και δεν βρίσκεται εδώ τυχαία: ο Σαν Τέλμο είναι ο προστάτης των ναυτικών, και ένα παρεκκλήσι αφιερωμένο σε αυτόν δίπλα στην αποβάθρα είναι ακριβώς αυτό που θα περίμενε κανείς.
Το μοντερνιστικό περίπτερο, των αρχών του 20ού αιώνα, είναι ένα από τα πιο φωτογενή κομμάτια της πόλης: σίδερο, γυαλί και φυτικός διάκοσμος, στην ίδια γλώσσα με τις προσόψεις της Κάγιε Μαγιόρ ντε Τριάνα.
Και στο πάρκο βρίσκεται επίσης το μνημείο του Πέρεθ Γκαλντός του Βικτόριο Μάτσο, που βρισκόταν για δεκαετίες στην παλιά προβλήτα και μεταφέρθηκε εδώ το 1960. Κοιτάζει τον Ατλαντικό, με το πρόσωπο προς τη θάλασσα που ο συγγραφέας διέσχισε στα δεκαεννιά του.
Το πάρκο συγκεντρώνει επομένως πολλά στρώματα: την πίστη των ναυτικών, τον αποχαιρετισμό των μεταναστών, τη μνήμη του συγγραφέα και σήμερα την καθημερινή ζωή όποιου περνά για να πάρει ένα γκουάγκουα (λεωφορείο) ή να καθίσει στη σκιά. Είναι η Τριάνα που σκύβει πάνω από τη θάλασσα που την έκανε να υπάρξει.
Μη χάσεις
Εδώ έφτανε η θάλασσα
Αυτό το έδαφος είναι επιχωμάτωση: σε αυτό το σημείο ήταν η παλιά προβλήτα της πόλης.
Από εδώ σάλπαραν οι μετανάστες
Χιλιάδες Κανάριοι με προορισμό πρώτα την Κούβα και μετά τη Βενεζουέλα, με τη χάρτινη βαλίτσα.
Το παρεκκλήσι του Σαν Τέλμο
Προστάτης των ναυτικών. Ένα παρεκκλήσι αφιερωμένο σε αυτόν δίπλα στην αποβάθρα δεν είναι τυχαίο.
Το μοντερνιστικό περίπτερο
Σίδερο, γυαλί και φυτικός διάκοσμος των αρχών του 20ού αιώνα. Από τα πιο φωτογενή της πόλης.
Πώς ταιριάζει στην επίσκεψή σου στο Λας Πάλμας
Βρίσκεται στο τέλος της Τριάνα, εκεί όπου τελειώνει η Κάγιε Μαγιόρ, και είναι επιπλέον ο μεγάλος κόμβος λεωφορείων της πόλης: ο σταθμός του Σαν Τέλμο είναι ακριβώς εδώ.
Η στάση κρατάει είκοσι με τριάντα λεπτά περπατώντας χωρίς προορισμό. Είναι από εκείνα τα μέρη που τα απολαμβάνεις με την ησυχία σου και χωρίς συγκεκριμένο στόχο.
Λειτουργεί πολύ καλά ως σύνδεσμος: κλείνει τη διαδρομή της Τριάνα και της Βεγκέτα, και από εδώ παίρνεις το λεωφορείο για τη Σάντα Καταλίνα, το λιμάνι και το Λας Καντέρας.
Συχνές ερωτήσεις
Πού πήγαινε ο κόσμος που σάλπαρε από εδώ;
Κυρίως στην Αμερική, και με δύο προορισμούς χαραγμένους σε κάθε οικογένεια των Καναρίων: πρώτα την Κούβα και μετά τη Βενεζουέλα. Από αυτή την παλιά αποβάθρα έφυγαν χιλιάδες νησιώτες ξεφεύγοντας από την πείνα, με μια χάρτινη βαλίτσα και όλη την ελπίδα μέσα. Πολλοί δεν γύρισαν· άλλοι επέστρεψαν με χρήματα και καινούργια προφορά, και βοήθησαν να χτιστεί η πόλη που βλέπεις. Γι' αυτό εδώ, όταν κάποιος λέει «ο παππούς μου ήταν στη Βενεζουέλα», κανείς δεν παραξενεύεται. Είναι το μισό νησί.
