Het is de meest intieme plek uit het hele verhaal van Teresa en de plek die de minste bezoekers krijgt. Hier trad ze in 1535 in en woonde ze bijna dertig jaar, dus een half leven: hier was ze een doodgewone non, hier werd ze ziek, hier twijfelde ze, en hier begon ze, al op rijpere leeftijd, de innerlijke stem te horen die haar ertoe zou brengen de Karmel te hervormen. Het was geen episode uit haar levensloop: het was het decor van bijna die hele levensloop.
Dertig jaar gewoon leven
Toen ze intrad, was La Encarnación een groot klooster met weinig hervorming, met meer dan honderd nonnen, cellen van verschillende grootte naargelang ieders maatschappelijke positie en een vrij losse regel, met veel bezoek en uitstapjes naar buiten. Niets van de soberheid die zij later zou opleggen.
Die laksheid is precies wat de hervorming verklaart. Teresa kwam niet vanuit een abstract idee tot de Karmel van de ongeschoeiden, maar vanuit dertig jaar samenleven met een model dat ze ontoereikend vond, en haar voorstel was voor een groot deel een reactie op wat ze hier binnen had meegemaakt.
Je bezoekt de spreekkamers, de cel waarin ze woonde, de kapel van de Transverberatie en het Teresiaanse museum. Het is een sober gebouw, zonder groot architectonisch vertoon, en die bescheidenheid past bij wat het was: een huis voor een gemeenschap, geen monument.
Teresa en Johannes van het Kruis, in dezelfde gang
Als priorin van dit huis had Teresa als biechtvader een jonge monnik die ze had overgehaald zich bij haar hervorming aan te sluiten: Johannes van het Kruis, die de grootste mystieke dichter van de Spaanse taal zou worden. De twee reuzen van de Spaanse spiritualiteit leefden jarenlang samen in dit gebouw.
Een van de spreekkamers staat bekend als die van de extase, naar een episode die ze allebei hebben beschreven: een gesprek over de Drie-eenheid waarbij volgens de bronnen allebei in vervoering raakten. Het is een van de weinige mystieke episodes met twee getuigen die er een geschreven verslag van hebben nagelaten.
Hier vond ook de Transverberatie plaats, de beroemdste ervaring uit haar leven, die ze zelf heeft beschreven: een engel met een gouden pijl met een gloeiende punt die haar hart herhaaldelijk doorboorde, in een toestand van pijn en vreugde tegelijk. Bernini beeldhouwde haar een eeuw later in Rome.
Niet te missen
Hier woonde ze bijna dertig jaar
Een half leven. Het was geen episode uit haar levensloop: het was het decor van bijna die hele levensloop, vóór de hervorming.
De hervorming begon hier
Het klooster was groot en weinig hervormd, met cellen naar maatschappelijke status. Haar voorstel was een reactie daarop.
Met Johannes van het Kruis
Toen zij priorin was, was hij haar biechtvader. De twee reuzen van de Spaanse mystiek leefden jarenlang samen in dit gebouw.
De Transverberatie
Ze vond hier plaats, en Teresa beschreef haar zelf. Bernini beeldhouwde haar een eeuw later in Rome.
Hoe het past in je bezoek aan Ávila
Het klooster ligt buiten de ommuring, in het noorden, op zo'n vijftien minuten lopen van de Puerta del Alcázar of van de basiliek San Vicente. Die afstand is de reden waarom veel bezoekers er niet komen, en dat is een vergissing.
Het volledige circuit langs de plekken van Teresa bestaat uit dit klooster, het klooster van de heilige Teresa op haar geboortehuis en het klooster San José, het eerste dat ze stichtte. Samen vragen ze een halve dag en vertellen ze drie verschillende momenten van hetzelfde leven.
Het is een actieve slotgemeenschap, dus het deel dat je kunt bezoeken is gescheiden van het kloosterdeel en de openingstijden zijn beperkt, met sluiting rond het middaguur. De toegang is heel goedkoop. Reken op veertig minuten.
Veelgestelde vragen
Wat was dat van de Transverberación?
Een van de beroemdste ervaringen uit de hele mystiek. Teresa zelf vertelde erover: ze zei dat er een engel aan haar verscheen met een gouden pijl met een brandende punt en dat hij haar hart telkens opnieuw doorboorde, waardoor ze een onverklaarbare pijn en vreugde voelde. Dat werd transverberación genoemd, de wond van de ziel. Het maakte zoveel indruk dat de beeldhouwer Bernini er een eeuw later, in Rome, een van de beroemdste beelden ter wereld van maakte. Dat alles begon, volgens haar, hier.
Trad ze hier als non in met toestemming van haar familie?
Nee, en dat is het verrassende deel. Haar vader weigerde pertinent dat ze non zou worden zolang hij leefde. Dus nam Teresa, op een jaar of twintig, de beslissing op eigen houtje en vertrok ze bij het ochtendgloren stiekem van huis om in dit klooster in te treden. Ze vertelde zelf hoeveel het haar kostte, dat het voelde alsof haar botten eruit werden gerukt toen ze haar vader verliet. Die jonge vrouw die iedereen het hoofd kon bieden, zelfs haar eigen familie, kondigde al de vrouw aan die ze zou worden.
