Μια έκπληξη κρυμμένη σε κοινή θέα: είναι του 16ου αιώνα και ανήκε στο παλιό Βασιλικό Νοσοκομείο, εκείνο που οι Καθολικοί Μονάρχες διέταξαν να ιδρυθεί μόλις κατέκτησαν την πόλη, για να γιατρεύει φτωχούς και προσκυνητές. Μέσα φυλάει μια ξυλόγλυπτη οροφή μουδέχαρ που έμεινε σκεπασμένη και ξεχασμένη ως τα μέσα του 20ού αιώνα.
Ένα νοσοκομείο της κατάκτησης
Η ίδρυση ενός νοσοκομείου ήταν από τα πρώτα πράγματα που γίνονταν όταν προσαρτούσαν μια πόλη. Δεν ήταν ανιδιοτελής φιλανθρωπία: ένα νοσοκομείο έδινε καταφύγιο στους φτωχούς, στους προσκυνητές και στους άρρωστους στρατιώτες, και έτσι έβαζε σε τάξη έναν πληθυσμό που η κατάκτηση μόλις είχε αναστατώσει.
Στην πύλη, ένα ημικυκλικό πέτρινο τόξο, ψάξε το έμβλημα της πόλης με ένα σκαλισμένο ρόδι. Δεν είναι διακοσμητικό φρούτο: είναι το σύμβολο του βασιλείου της Γρανάδας που μόλις είχε ενσωματωθεί στην Καστίλη, και επομένως μια πολιτική υπογραφή στην πέτρα.
Αυτό το ρόδι εμφανίζεται από τότε στο έμβλημα της Ισπανίας, και η παρουσία του σε μια πρόσοψη της Μαρμπέγια του 16ου αιώνα τοποθετεί το κτίριο σε μια πολύ συγκεκριμένη ιστορική στιγμή: της πόλης που επινοεί τον εαυτό της ως χριστιανικό οχυρό.
Η οροφή που έμεινε σκεπασμένη για αιώνες
Το καλύτερο είναι μέσα: μια ξυλόγλυπτη οροφή μουδέχαρ, ένα ταβάνι από σκαλιστό ξύλο που έμεινε σκεπασμένο και ξεχασμένο ως τα μέσα του 20ού αιώνα, όταν ξαναβρέθηκε τυχαία. Δίπλα του σώζονται υπολείμματα τοιχογραφιών, κάτι σπανιότατο στην Καστίλη της εποχής.
Αυτό το κρύψιμο δεν ήταν μεμονωμένο ατύχημα. Για αιώνες ήταν συνηθισμένο να σκεπάζουν τις ξυλόγλυπτες οροφές με ψευδοροφές από γύψο, από μόδα, λόγω ανακαινίσεων ή απλώς για μόνωση, και αυτό έσωσε πολλές από αυτές: έμειναν προστατευμένες και εμφανίστηκαν ανέπαφες όταν αφαιρέθηκε η επένδυση.
Το μουδέχαρ είναι η τεχνική των μουσουλμάνων μαραγκών που συνέχισαν να δουλεύουν για τους χριστιανούς μετά την κατάκτηση: χιλιάδες γεωμετρικά κομμάτια σφηνωμένα σχεδόν χωρίς καρφιά, που σχηματίζουν πλέγματα και οκτάκτινα αστέρια.
Η Μαρμπέγια διατηρεί αρκετές τέτοιες οροφές —εδώ και στο Δημαρχείο—, και είναι με διαφορά το πολυτιμότερο κομμάτι της κληρονομιάς της και αυτό που οι λιγότεροι ξέρουν ότι υπάρχει. Κανείς δεν έρχεται στη Μαρμπέγια για να δει ξυλόγλυπτες οροφές, κι όμως αυτές είναι ό,τι έχει.
Μη χάσεις
Ήταν το Βασιλικό Νοσοκομείο
Το ίδρυσαν οι Καθολικοί Μονάρχες μόλις κατέκτησαν την πόλη, για φτωχούς και προσκυνητές.
Το ρόδι του εμβλήματος
Σύμβολο του βασιλείου της Γρανάδας που μόλις είχε ενσωματωθεί στην Καστίλη. Μια πολιτική υπογραφή στην πέτρα.
Μια οροφή που ξαναβρέθηκε
Έμεινε σκεπασμένη και ξεχασμένη ως τα μέσα του 20ού αιώνα, όταν εμφανίστηκε τυχαία.
Υπολείμματα τοιχογραφιών
Κάτι σπανιότατο στην Καστίλη της εποχής, που σώθηκε κάτω από την ίδια ψευδοροφή που έκρυψε το ξύλο.
Πώς ταιριάζει στην επίσκεψή σου στη Μαρμπέγια
Βρίσκεται στην παλιά πόλη, λίγα λεπτά από την Πλάθα δε λος Ναράνχος και την εκκλησία της Ενσάρκωσης. Είναι μέρος της σύντομης διαδρομής στην παλιά πόλη, που γίνεται ολόκληρη σε μια καλή ώρα.
Το ωράριο λειτουργίας είναι περιορισμένο, οπότε καλό είναι να το ελέγξεις: αν είναι κλειστό, μένεις σε μια όμορφη πύλη, και όλο το ενδιαφέρον είναι μέσα.
Συνδυάζεται καλά με το ερημοκκλήσι του Σάντο Κρίστο και το Μουσείο Χαρακτικής, που είναι οι άλλες δύο εσωτερικές εκπλήξεις της παλιάς πόλης.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιος ήταν ο Άγιος Ιωάννης του Θεού;
Μια τεράστια προσωπικότητα, ελάχιστα γνωστή έξω από εδώ. Ήταν Πορτογάλος, και υπήρξε στρατιώτης και ακόμη και πωλητής βιβλίων, ώσπου στη Γρανάδα μια κρίση του άλλαξε ολοκληρωτικά τη ζωή και ρίχτηκε στη φροντίδα αρρώστων, τρελών και φτωχών που κανείς δεν ήθελε ούτε να αγγίξει. Με όσα μάζευε ζητιανεύοντας στον δρόμο έστησε το δικό του νοσοκομείο, και από εκεί γεννήθηκε το Νοσοκομειακό Τάγμα που ακόμη και σήμερα φροντίζει αρρώστους σε όλο τον κόσμο. Πέθανε το 1550 και κατέληξε να γίνει ο προστάτης των αρρώστων και όσων τους φροντίζουν. Το ότι αυτό το παρεκκλήσι φέρει το όνομά του δεν θα μπορούσε να ταιριάζει καλύτερα.
