Είναι ο μπαρόκ όγκος που δεσπόζει στο κέντρο της Σαλαμάνκας, με δύο δίδυμους πύργους που φαίνονται από όλη την πόλη, και χτίστηκε ως κολέγιο των Ιησουιτών κατά παραγγελία της βασίλισσας Μαργαρίτας της Αυστρίας. Οι εργασίες ξεκίνησαν το 1617 και κράτησαν πάνω από ενάμιση αιώνα. Σήμερα το μεγαλύτερο θέλγητρό του για τον επισκέπτη είναι ότι μπορείς να ανέβεις σε αυτούς τους πύργους και να περπατήσεις στα ύψη.
Εκατόν πενήντα χρόνια εργασιών και τρία ύφη μπαρόκ
Η διάρκεια των εργασιών είναι αυτό που εξηγεί το κτίριο. Ξεκίνησε το 1617 με ένα ακόμα συγκρατημένο μπαρόκ, κληρονόμο του κλασικισμού του Εσκοριάλ, και ολοκληρώθηκε στην καρδιά του 18ου αιώνα με μια πρόσοψη και πύργους ήδη αχαλίνωτου μπαρόκ, πολύ πιο κινημένους και διακοσμημένους.
Στις εργασίες συμμετείχαν διαδοχικά αρκετοί μάστορες, ανάμεσά τους μέλη της οικογένειας Τσουριγκέρα, και αυτή η οικογενειακή συνέχεια είναι που δίνει συνοχή σε ένα σύνολο που σήκωσαν διαφορετικές γενιές. Η εκκλησία έχει ένα μοναδικό κλίτος μεγάλου ύψους με παρεκκλήσια ανάμεσα στις αντηρίδες.
Το περιστύλιο είναι το κομμάτι που εκπλήσσει περισσότερο: δύο όροφοι με τοξοστοιχίες πάνω σε ζευγαρωτούς κίονες και μια μνημειώδη πέτρινη σκάλα, όλα σε σημαντική κλίμακα. Χτίστηκε ήδη τον 18ο αιώνα και είναι από τις πιο αξιοσημείωτες μπαρόκ αυλές της Καστίλης.
Σκάλα Κέλι, η ανάβαση στους πύργους
Η επίσκεψη λέγεται Σκάλα Κέλι και συνίσταται στο να ανέβεις από τις εσωτερικές σκάλες ως το ύψος των πύργων και των τρούλων, διασχίζοντας τους ψηλούς εξώστες της εκκλησίας και βγαίνοντας μετά στα καμπαναριά. Είναι η καλύτερη θέα της παλιάς πόλης της Σαλαμάνκας.
Από ψηλά βλέπεις ολόκληρο το σύνολο: την Πλάθα Μαγιόρ με το κλειστό της ορθογώνιο, τους δύο καθεδρικούς, το Σπίτι των Κοχυλιών ακριβώς απέναντι και τις χρυσαφένιες στέγες να απλώνονται ως τον Τόρμες. Με το φως του σούρουπου, η πέτρα του Βιγιαμαγιόρ κάνει τη δουλειά της.
Η διαδρομή περιλαμβάνει πέρασμα μέσα από τον τρούλο και ματιά από κοντά στα επιστέγματα και στη λιθοδομή, κάτι που από κάτω δεν φαίνεται. Είναι περίπου διακόσια σκαλιά μοιρασμένα σε τμήματα, με πλατύσκαλα, και υπάρχει ένας ανελκυστήρας για μέρος της διαδρομής που τη διευκολύνει.
Μη χάσεις
Ενάμιση αιώνας εργασιών
Από το 1617 ως αρκετά μέσα στον 18ο αιώνα, οπότε ξεκινά με συγκρατημένο μπαρόκ και τελειώνει με αχαλίνωτο μπαρόκ.
Σκάλα Κέλι
Η ανάβαση διασχίζει τους ψηλούς εξώστες, το εσωτερικό του τρούλου και τα καμπαναριά. Η καλύτερη θέα της παλιάς πόλης.
Το περιστύλιο του 18ου αιώνα
Δύο όροφοι με τοξοστοιχίες πάνω σε ζευγαρωτούς κίονες και μνημειώδη σκάλα. Από τις πιο αξιοσημείωτες μπαρόκ αυλές της Καστίλης.
Η πιο φωτογραφημένη διασταύρωση
Απέναντι βρίσκεται το Σπίτι των Κοχυλιών: κοσμικό γοτθικό απέναντι σε μπαρόκ όγκο, σε απόσταση δέκα μέτρων το ένα από το άλλο.
Πώς ταιριάζει στην επίσκεψή σου στη Σαλαμάνκα
Βρίσκεται στην οδό Κομπανία, ακριβώς απέναντι από το Σπίτι των Κοχυλιών, τρία λεπτά από την Πλάθα Μαγιόρ. Αυτή η διασταύρωση, με το κοσμικό γοτθικό του σπιτιού από τη μία πλευρά και αυτόν τον μπαρόκ όγκο από την άλλη, είναι ένα από τα πιο φωτογραφημένα σημεία της πόλης.
Το εισιτήριο μπορείς να το βγάλεις μόνο για την εκκλησία και το περιστύλιο, ή συνδυασμένο με την ανάβαση στους πύργους. Αν πρόκειται να κάνεις μόνο ένα πράγμα, η ανάβαση αξίζει περισσότερο: το εσωτερικό είναι αξιοσημείωτο αλλά η θέα είναι ανεπανάληπτη.
Λογάριασε μία ώρα μαζί με την ανάβαση. Και κάν' την το σούρουπο αν το επιτρέπει το ωράριο, όταν ολόκληρη η πόλη γίνεται χρυσαφένια και οι δύο καθεδρικοί διαγράφονται πάνω στον ουρανό.
Συχνές ερωτήσεις
Γιατί έδιωξαν τους Ιησουίτες;
Ήταν απόφαση του Καρόλου Γ΄, που με μια μονοκοντυλιά έδιωξε ολόκληρη την Εταιρεία του Ιησού από την Ισπανία και από τα εδάφη της στην Αμερική. Ήταν οι καιροί του Διαφωτισμού, με μεγάλη καχυποψία απέναντι στην τεράστια εξουσία, τα πλούτη και την επιρροή που είχε συσσωρεύσει το τάγμα· έφτασαν να τους κατηγορήσουν, χωρίς σαφείς αποδείξεις, ότι βρίσκονταν πίσω από τις εξεγέρσεις εναντίον του βασιλιά. Σε μία μόνο νύχτα χρειάστηκε να τα αφήσουν όλα και να φύγουν στην εξορία. Όλο το δίκτυο των κολεγίων τους, μαζί και αυτό, άδειασε μονομιάς.
Και η βασίλισσα που διέταξε να χτιστεί πρόλαβε να το δει;
Ούτε κατά διάνοια, και εκεί βρίσκεται η μελαγχολία. Η Μαργαρίτα της Αυστρίας πέθανε το 1611, νεότατη και εξαιτίας ενός τοκετού, πριν καν αρχίσει το έργο. Ήταν ο σύζυγός της που ανέλαβε εκείνη την επιθυμία της να ιδρυθεί εδώ ένα μεγάλο κολέγιο Ιησουιτών. Αλλά ούτε εκείνος πρόλαβε να το δει: ο Φίλιππος Γ΄ πέθανε το 1621, με τους πύργους ακόμη στα σπάργανα. Το να υψώσεις κάτι τέτοιο ήταν υπόθεση αρκετών γενεών, και κανείς από τους δύο που το ονειρεύτηκαν δεν το είδε όρθιο.
