Μια γυμνή πλατεία, ασβεστωμένη λευκή, χωρίς ούτε ένα μπαλκόνι ή στολίδι, και στο κέντρο ένας πέτρινος Εσταυρωμένος που τον περιβάλλουν οκτώ φανάρια από σφυρήλατο σίδερο. Τίποτε άλλο. Είναι η πιο κατανυκτική γωνιά της Κόρδοβας και η δύναμή της βρίσκεται ακριβώς σε αυτή τη γύμνια: δεν υπάρχει τίποτα να σου αποσπάσει την προσοχή. Σμιλεύτηκε το 1794 και πρέπει να έρθεις το σούρουπο, όταν ανάβουν τα φανάρια και ο ασβέστης τους επιστρέφει το φως.
Μια πλατεία αδειασμένη επίτηδες
Η Πλάθα δε λος Καπουτσίνος, που λέγεται επίσης πλατεία του Χριστού των Φαναριών, βρίσκεται μπροστά στο παλιό μοναστήρι των Καπουτσίνων. Το γνώρισμα που την ορίζει είναι η απουσία: ασβεστωμένες τυφλές προσόψεις, χωρίς μπαλκόνια, χωρίς παράθυρα προς την πλατεία, χωρίς μαγαζιά και χωρίς τραπεζάκια. Αυτό το κενό δεν είναι τυχαίο, είναι η προϋπόθεση του αποτελέσματος.
Τον Χριστό τον σκάλισε ο γλύπτης από την Κόρδοβα Χουάν Ναβάρρο Λεόν το 1794. Το πραγματικό του όνομα είναι Χριστός του Ελέους, αλλά κανείς δεν τον λέει έτσι: τα φανάρια «έφαγαν» το όνομα. Στηρίζονται σε βραχίονες από σφυρήλατο σίδερο και είναι οκτώ.
Η μορφή τοποθετήθηκε εδώ μέσα σε ένα κλίμα λαϊκής ευλάβειας δεμένης με το μοναστήρι, και η πλατεία σιγά σιγά απομονώθηκε από τη φασαρία της πόλης. Το αποτέλεσμα είναι ότι σήμερα είναι πρακτικά ο μόνος χώρος της παλιάς πόλης όπου δεν υπάρχει θόρυβος, ούτε καν τη μέρα.
Το σούρουπο
Η στιγμή είναι το λυκόφως, όταν ανάβουν τα φανάρια και υπάρχει ακόμη λίγο φως στον ουρανό. Ο ασβέστης των τοίχων αντανακλά τη φλόγα και ολόκληρη η πλατεία παίρνει έναν ζεστό, τρεμάμενο τόνο, με τον Χριστό να ξεχωρίζει στο κέντρο. Είναι το πιο φωτογραφημένο σημείο της Κόρδοβας μετά τη Μεθκίτα.
Πρέπει να φτάσεις σιωπηλά, και αυτό γίνεται από μόνο του: όποιος μπαίνει στην πλατεία χαμηλώνει τη φωνή χωρίς να του το ζητήσει κανείς. Είναι ένα από εκείνα τα μέρη όπου η αρχιτεκτονική επιβάλλει μια συμπεριφορά.
Τη Μεγάλη Εβδομάδα, η πλατεία είναι το σκηνικό ενός από τους πιο κατανυκτικούς σταθμούς της πόλης, και όλο τον χρόνο υπάρχουν λουλούδια και κεριά στα πόδια του Χριστού, που τα αφήνουν οι κάτοικοι της γειτονιάς. Η ευλάβεια είναι αληθινή και ζωντανή, όχι ένα σκηνικό για επισκέπτες.
Μη χάσεις
Οκτώ φανάρια και τίποτε άλλο
Τυφλές προσόψεις, χωρίς μπαλκόνια ούτε τραπεζάκια. Το κενό είναι η προϋπόθεση όλου του αποτελέσματος.
Λέγεται Χριστός του Ελέους
Αλλά κανείς δεν τον λέει έτσι: τα φανάρια «έφαγαν» το όνομα. Είναι του 1794.
Το λυκόφως
Όταν ανάβουν τα φανάρια και υπάρχει ακόμη φως. Ο ασβέστης επιστρέφει τη φλόγα και ολόκληρη η πλατεία φωτίζεται.
Ο Μανολέτε δύο βήματα πιο πέρα
Ο ταυρομάχος σκοτώθηκε το 1947 και παρέλυσε την Ισπανία. Η Σάντα Μαρίνα, αυτή η συνοικία, εξακολουθεί να είναι δική του.
Πώς ταιριάζει στην επίσκεψή σου στην Κόρδοβα
Βρίσκεται στο βόρειο τμήμα του ιστορικού κέντρου, στη συνοικία Σάντα Μαρίνα, δεκαπέντε λεπτά με τα πόδια από τη Μεθκίτα-Καθεδρικό και έξω από τη συνηθισμένη διαδρομή των επισκεπτών. Αυτή η απόσταση είναι που την κρατά ήσυχη.
Ταιριάζει καλά ως τέλος μιας διαδρομής στην Αξερκία, το ανατολικό μισό της παλιάς πόλης: οι εκκλησίες του Φερδινάνδου —Σαν Λορένθο, Σάντα Μαρίνα, Σαν Πέδρο, Σαν Αντρές—, η Πλάθα δε λα Κορρέδερα και οι ταβέρνες της συνοικίας. Είναι η Κόρδοβα που δεν εμφανίζεται στους σύντομους οδηγούς.
Δύο βήματα πιο πέρα βρίσκεται το μνημείο του Μανολέτε, του ταυρομάχου από την Κόρδοβα που σκοτώθηκε στην αρένα του Λινάρες το 1947, σε μια στιγμή που ήταν το πιο διάσημο πρόσωπο της Ισπανίας. Ο θάνατός του παρέλυσε τη χώρα και η συνοικία του, η Σάντα Μαρίνα, εξακολουθεί να είναι δική του.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιος σμίλεψε αυτόν τον τόσο μοναχικό Χριστό;
Ο γλύπτης από την Κόρδοβα Χουάν Ναβάρρο Λεόν, το 1794. Το πραγματικό του όνομα είναι Χριστός του Ελέους, αλλά όλος ο κόσμος τον ξέρει από τα φανάρια του. Λένε ότι τοποθετήθηκε εδώ για να προεδρεύει στις λιτανείες μετάνοιας που ξεκινούσαν από τη μονή των Καπουτσίνων, ένα βήμα από εκεί που βρίσκεσαι.
