Salamanca · Co zobaczyć

Patio de Escuelas

To mały plac, prawie zamknięty dziedziniec, a skupia więcej historii na metr kwadratowy niż jakiekolwiek inne miejsce w mieście. Z jednej strony platereskowa fasada uniwersytetu; naprzeciw Escuelas Menores; pośrodku posąg Fray Luisa de León; a na murach czerwone napisy, które są tam od stuleci. Cała kastylijska wiedza Złotego Wieku mieściła się w tym prostokącie.

Kamień z Villamayor

Wszystko wokół tego placu zbudowano z tego samego materiału i to on tłumaczy, dlaczego Salamanka wygląda na złotą: z kamienia z Villamayor, piaskowca wydobywanego kilka kilometrów stąd, który ma jedną decydującą cechę. Prosto z kamieniołomu jest miękki i rzeźbi się go niemal jak drewno.

To właśnie ta miękkość pozwoliła osiągnąć szczegółowość plateresku. Żaden kamieniarz nie wyrzeźbiłby w granicie fasady takiej jak uniwersytecka narzędziami z XVI wieku; w kamieniu z Villamayor tak, bo kamień ustępuje.

A potem twardnieje. W kontakcie z powietrzem zawarte w nim żelazo utlenia się i tworzy powierzchniową skorupę, która go chroni i nadaje mu ten złoty odcień, nasilający się w słońcu i zmieniający się w ciągu dnia. Czyli: miękki do obróbki, twardy, żeby przetrwać.

Fray Luis i vítores

Posąg pośrodku przedstawia Fray Luisa de León, profesora tej uczelni, którego Inkwizycja więziła prawie pięć lat za przełożenie Pieśni nad Pieśniami na kastylijski i który potem wrócił na swoją katedrę uniwersytecką. Patrzy w stronę fasady uniwersytetu, plecami do Escuelas Menores.

Na murach widać napisy malowane na czerwono ze słowem „Víctor” i inicjałami. To vítores, którymi świętowano uzyskanie przez studenta stopnia doktora. Malowano je krwią byka zmieszaną z oliwą, a doktorant musiał zapłacić za byka, uroczystość i barwnik.

Ten szczegół wiele mówi o ówczesnym uniwersytecie: doktorat był drogi i wielu nie mogło sobie na niego pozwolić, nawet jeśli na niego zasłużyło. Vítores, które wciąż widać na całym starym mieście, to w gruncie rzeczy lista tych, których było na to stać.

Nie do przegapienia

Miękki przy rzeźbieniu, potem twardy

Kamień z Villamayor wychodzi z kamieniołomu miękki i twardnieje w kontakcie z powietrzem. Dlatego plateresk był możliwy.

Złoto to rdza

Żelazo w kamieniu utlenia się na powietrzu i tworzy skorupę, która go chroni i nadaje mu ten kolor, zmieniający się ze słońcem.

Vítores malowane krwią byka

Czerwone napisy świętowały doktoraty. Doktorant płacił za byka, uroczystość i barwnik.

Fray Luis patrzy na fasadę

Posąg pośrodku przedstawia profesora, którego Inkwizycja więziła prawie pięć lat i który wrócił na swoją katedrę uniwersytecką.

Jak to miejsce wpisuje się w twoje zwiedzanie Salamanki

Jest trzy minuty od Rúa Mayor i od Casa de las Conchas i stanowi centrum zespołu uniwersyteckiego. Stąd wchodzi się do uniwersytetu i do Escuelas Menores, a o krok są pałac Anaya i obie katedry.

Sam plac jest bezpłatny i otwarty, i to tu szuka się żaby na fasadzie. Warto chwilę posiedzieć: ruch samochodowy jest tu bardzo mały, a zamknięty kształt placu daje mu szczególną akustykę.

Najlepsza pora to przedpołudnie albo późne popołudnie, kiedy niskie, boczne światło wydobywa relief fasad. W południe kamień się spłaszcza i duża część rzeźbień przestaje być czytelna.

Najczęstsze pytania

Jak można rzeźbić z takim detalem w tak miękkim kamieniu?

To jest sekret Salamanki. Kamień pochodzi z kamieniołomów w Villamayor, tuż obok, i świeżo wydobyty jest miękki i wilgotny, prawie jak mydło: kamieniarz obrabia go nożem i wydobywa niemożliwe koronki. Ale na powietrzu powoli wysycha i twardnieje, aż staje się twardy jak skała. Dlatego nasi kamieniarze mogli sobie pozwolić na te filigrany: rzeźbili na świeżo, wiedząc, że czas zamieni go w prawdziwy kamień.

Odkryj Salamanca i słuchaj we własnym tempie

Zwiedzaj z lokalnymi przewodnikami, we własnym tempie i offline.

Aplikacja Viavoy

Inne miejsca w Salamanca

Plaza de los Bandos

Most Rzymski w Salamance

Wieża Clavero

Uniwersytet w Salamance

Verraco na Moście Rzymskim

Casa de las Conchas