Bielone wapnem domy, niebieskie i zielone drzwi, a wszędzie doniczki z kwiatami: na ścianach, na schodkach, zawieszone na kratach. To najczęściej fotografowany zakątek Alicante, a wyjątkowym czyni go nie to, że jest ładny, ale to, że wciąż jest dzielnicą mieszkańców, wspinającą się po zboczu góry.
Dzielnica rybaków uczepiona skały
Santa Cruz przez wieki była skromną dzielnicą rybaków i prostych ludzi, z maleńkimi domkami stłoczonymi tak, by wykorzystać każdą piędź skały na zboczu góry Benacantil. Nie było tu pałaców ani reprezentacyjnych fasad i właśnie ten brak zachował jej skalę.
Biel wapna to nie tylko estetyka. Wapno było tanie i dostępne dla każdej rodziny, a do tego ma prawdziwe zalety: odbija słońce i utrzymuje chłód w domach w takie lata jak tutejsze, a także dezynfekuje ściany, co miało ogromne znaczenie, kiedy nie było lekarstw.
Układ to wąskie zaułki, schody i ciągłe różnice poziomów, bo dzielnicę budowano zgodnie ze spadkiem terenu, bez jego wyrównywania. To urbanistyka z konieczności, która daje efekt labiryntu: morze nagle pojawia się na końcu zaułka.
Dwa razy w roku się przeobraża
W maju przychodzą Fiestas de la Santa Cruz: dzielnica pokrywa się krzyżami przystrojonymi kwiatami, wiesza się doniczki i lampiony, gra muzyka, a na każdym rogu pachnie gulaszem z garnka. Kaplica góruje w te dni nad wszystkim ze swojego wzniesienia.
W czerwcu, podczas Hogueras de San Juan (ognisk świętojańskich), całe Alicante płonie świętowaniem, a te ulice stroją się aż po ostatni zakątek. To wielkie święto miasta, uznane za wydarzenie o międzynarodowym znaczeniu turystycznym: ogromne konstrukcje z tektury i drewna z satyrycznymi figurami, ninots, które na koniec płoną podczas cremà.
Przez resztę roku dzielnica żyje normalnie i właśnie w tym tkwi jej wartość: mieszkańcy dalej podlewają kwiaty w doniczkach, gawędzą na progu i wieszają pranie od balkonu do balkonu. To zamieszkana dzielnica, a nie dekoracja, i warto chodzić po niej z tą świadomością.
To wymaga elementarnej uprzejmości: to prywatne domy, ktoś dba o te doniczki, a drzwi prowadzą do mieszkań. Robienie zdjęć jest całkowicie akceptowane; zaglądanie do wnętrz czy siadanie na cudzym schodku – już nie bardzo.
Nie do przegapienia
Wapno to nie tylko estetyka
Było tanie, odbija słońce i chłodzi domy, a do tego dezynfekuje ściany.
Dzielnica rybaków
Maleńkie domki stłoczone na zboczu, bez pałaców. Ten brak zachował jej ludzką skalę.
Maj i czerwiec ją przeobrażają
Majowe krzyże z kwiatami, a w czerwcu Hogueras de San Juan, wielkie święto miasta.
Wciąż zamieszkana
Mieszkańcy podlewają kwiaty, gawędzą i wieszają pranie. To dzielnica, a nie dekoracja: warto o tym pamiętać.
Jak wpleść ją w zwiedzanie Alicante
Leży na zboczu pod zamkiem, między starym miastem a górą. Najlogiczniejsza trasa to zejść z zamku przez park La Ereta i wejść do dzielnicy od góry, pozwalając schodom sprowadzić się w dół.
Wyjdziesz przy kaplicy Santa Cruz i trafisz na stare miasto, obok konkatedry i ratusza. Cały spacer to dobre pół godziny.
Przyjdź wcześnie rano albo pod koniec popołudnia. W południe w szczycie sezonu na głównych uliczkach jest sporo ludzi, a do tego słońce praży prosto w białe wapno, które oślepia. I wygodne buty: przez cały czas są schody i strome uliczki.
Najczęstsze pytania
Czym dokładnie są Hogueras de San Juan?
To wielkie święto Alicante, uznane za wydarzenie o międzynarodowym znaczeniu turystycznym. W noc świętojańską, w noc dwudziestego czwartego czerwca, miasto zapełnia się ogromnymi monumentami z tektury i drewna, z satyrycznymi figurami zwanymi ninots… a potem wszystkie płoną podczas „cremà”, nocy ognia, prochu i zbiorowego szaleństwa. Ocaleje tylko jeden, „ninot indultado”, czyli ułaskawiony, który na zawsze trafia do swojego muzeum. To bliska kuzynka Fallas w Walencji, ale z własnym charakterem.
Dlaczego wszystkie domy są pomalowane na biało?
Nie tylko dlatego, że to ładne, choć jest. Wapno było tanie i dostępne dla każdej skromnej rodziny, a do tego ma swoje zalety: biel odbija słońce i utrzymuje chłód w domach podczas tych naszych upałów, a wapno dezynfekuje ściany, co było sprawą życia i śmierci, kiedy jeszcze nie było lekarstw. Mieszkańcy bielili fasady każdej wiosny, niemal jak w rytuale. To, co dziś jest pocztówką, narodziło się w gruncie rzeczy z czystej konieczności.
