Σήκωσε το βλέμμα σε αυτή την πρόσοψη και θα προσέξεις κάτι παράξενο: η κάτοψη δεν είναι ορθογώνια, είναι σχεδόν κύκλος. Χτισμένη ανάμεσα στο 1675 και στο 1696, είναι από τις ελάχιστες στρογγυλές εκκλησίες που θα δεις στη ζωή σου, και η αδελφότητα τη σχεδίασε σαν θήκη: γύρω από τον ναό ανοίγονται ακτινωτά παρεκκλήσια, και σε καθένα αναπαύεται ένα πάσο.
Μια εκκλησία σχεδιασμένη σαν προθήκη
Η κυκλική κάτοψη με ακτινωτά παρεκκλήσια, σαν τις ακτίνες ενός τροχού, δεν είναι μορφολογικό καπρίτσιο: απαντά σε μια λειτουργία. Κάθε παρεκκλήσι στεγάζει ένα πάσο, ένα λιτανευτικό γλυπτό, και το σύνολο λειτουργεί σαν μόνιμη προθήκη της Μεγάλης Εβδομάδας της αδελφότητας.
Αυτό δεν είναι συνηθισμένο. Κατά κανόνα τα πάσο φυλάγονται σε αποθήκες ή σε πλαϊνά παρεκκλήσια συνηθισμένων εκκλησιών· εδώ ολόκληρο το κτίριο σχεδιάστηκε γύρω από αυτά, κάτι που το κάνει παράδειγμα μελέτης αρχιτεκτονικής στην υπηρεσία μιας τελετουργίας.
Εδώ καταλαβαίνεις στ' αλήθεια τη Μούρθια: τα ξημερώματα της Μεγάλης Παρασκευής ξεκινά από αυτή την πόρτα η Λιτανεία των Σαλθίγιος, εκείνη των πενιτέντες με τους μωβ χιτώνες, των «μοράος». Είναι το σημαντικότερο ραντεβού στο ημερολόγιο της πόλης.
Τα πάσο, ένα ένα
Το μουσείο που καταλαμβάνει το κτίριο σε πηγαίνει από το εργαστήρι του Φρανθίσκο Σαλθίγιο και τη διάσημη Φάτνη του μέχρι τα πάσο που βγαίνουν στον δρόμο: «Η Προσευχή στον Κήπο», «Η Σύλληψη», «Η Μαστίγωση», «Η Πτώση», και εκείνος ο Ναζωραίος με τον σταυρό στον ώμο και ένα βλέμμα που σου ραγίζει την ψυχή.
Ο Σαλθίγιο δούλεψε το πολυχρωμημένο ξύλο με μια ικανότητα στη χειρονομία και στη λεπτομέρεια των υφασμάτων που τον κατατάσσει ανάμεσα στους μεγάλους του ισπανικού μπαρόκ. Το να τα βλέπεις εδώ, στο μισοσκόταδο και από την απόσταση για την οποία σχεδιάστηκαν, είναι διαφορετικό από το να τα βλέπεις σε λιτανεία.
Και υπάρχει ένας τεχνικός λόγος για τον οποίο λίγοι άντρες καταφέρνουν να σηκώσουν τόσο ογκώδη σύνολα: ο Σαλθίγιο τα έφτιαξε κούφια. Πολλές μορφές είναι αδειασμένες από μέσα, με κολλημένα υφάσματα, για να ζυγίζουν όσο το δυνατόν λιγότερο.
Έτσι ένα τεράστιο σύνολο μεταφέρεται στους ώμους μέσα από τους στενούς δρόμους της συνοικίας χωρίς να σπάσει κανείς τη μέση του. Είναι λιτανευτική μηχανική όσο και γλυπτική.
Μη χάσεις
Μια στρογγυλή εκκλησία
Χτισμένη ανάμεσα στο 1675 και στο 1696, με ακτινωτά παρεκκλήσια σαν τις ακτίνες ενός τροχού.
Κάθε παρεκκλήσι φυλάει ένα πάσο
Το κτίριο σχεδιάστηκε σαν θήκη της Μεγάλης Εβδομάδας της αδελφότητας.
Από εδώ βγαίνουν οι «μοράος»
Τα ξημερώματα της Μεγάλης Παρασκευής ξεκινά η Λιτανεία των Σαλθίγιος, το μεγαλύτερο ραντεβού της πόλης.
Τα πάσο είναι κούφια
Αδειασμένα από μέσα με κολλημένα υφάσματα, για να μπορούν να μεταφέρονται στους ώμους μέσα από στενούς δρόμους.
Πώς ταιριάζει στην επίσκεψή σου στη Μούρθια
Βρίσκεται στην πλατεία Σαν Αγουστίν, δίπλα στο Μουσείο Σαλθίγιο, περίπου δέκα λεπτά με τα πόδια από το μνημειακό κέντρο.
Η επίσκεψη στο εσωτερικό κρατά περίπου τριάντα λεπτά, και συνήθως συνδυάζεται με εκείνη του μουσείου. Έλεγξε τα ωράρια πριν πας.
Η φυσική διαδρομή συνεχίζει προς τη Μονή της Σάντα Κλάρα λα Ρεάλ, με το ισλαμικό παλάτι από κάτω, και από εκεί πίσω στο κέντρο από τη Γκραν Βία.
Συχνές ερωτήσεις
Πώς γίνεται λίγοι άντρες να σηκώνουν τόσο εντυπωσιακά πάσος;
Επειδή ο Σαλθίγιο τα έφτιαξε κούφια: πολλές από εκείνες τις μορφές είναι άδειες από μέσα, με κολλημένα υφάσματα και πολύχρωμο ξύλο, για να ζυγίζουν όσο το δυνατόν λιγότερο. Έτσι ένα τεράστιο σύμπλεγμα κουβαλιέται στους ώμους στα στενά σοκάκια της γειτονιάς χωρίς να σπάσει κανενός η πλάτη.
